Nowy szpital

Okupacja hitlerowska przyniosła strzeleńskiemu szpitalowi niepowetowane straty. Szpital strzeleński przejął w części funkcję szpitala wojskowego. Obsługę medyczną sprawowali lekarze niemieccy. Dostępność strzelnian do korzystania z opieki szpitalnej została drastycznie ograniczona. Poniżej czwarta część tekstu pt. 550 lat szpitalnictwa w Strzelnie.

     W odrodzonej już Polsce Strzelno doczekało się nowoczesnego szpitala pełniącego funkcję Publicznego Szpitala Powiatowego. Wybudowany został około 1927 r., głównie z ofiarności społeczeństwa powiatu strzeleńskiego. Był to w pełni obiekt nowoczesny, wyposażony w najnowsze aparaty lecznicze i instrumentarium operacyjne. Znajdowało się w nim dla chorych łącznie 100 łóżek. Szpital składał się z pięciu oddziałów z następującą ilością łóżek: chirurgiczny 34, chorób wewnętrznych 33, położniczy 10, chorób skórnych i wenerycznych 6 oraz oddział chorób zakaźnych 17.
     Chorzy na oddziale chirurgicznym leżeli w 7 pokojach i 1 oddzielnym pooperacyjnym. Pozostałe oddziały miały pokoje wspólne. Położnictwo i oddział przeznaczony dla chorych wenerycznie i ze schorzeniami skóry miały po dwa pokoje oraz cztery pokoje zajmowali pacjenci chorzy na choroby zakaźne. Salami specjalistycznymi były: sala operacyjna z pomieszczeniem do narkozy, sala porodowa, sala aparatury i laboratoryjna, sterylizatornia, gabinet rentgenowski, gabinet elektrofizykoterapii, kamera dezynfekacyjna, cztery łazienki i kostnica w podziemiach.
     W szpitalu znajdowała się także cała infrastruktura potrzebna do prawidłowego funkcjonowania lecznicy. Szpital posiadał własną akumulatornię - agregat prądotwórczy na wypadek awarii energetycznej, natomiast zaopatrywany był w energię specjalną linią zasilającą z Młyna Zygmunta Jaśkowiaka z ul. Inowrocławskiej. Młyn ten był w okresie międzywojennym jedynym producentem elektryczności w Strzelnie. Miasto nie było zelektryfikowane.
     Zabudowa szpitala wraz z ogrodem zajmowała 1,3 ha. Przed szpitalem stała figura Najświętszego serca Pana Jezusa, którą we wrześniu 1939 r. zniszczył okupant.
Od 1926 r. w Strzelnie znajdowała się stacja opieki nad matką i dzieckiem, w której pracowało 13 położonych i 3 akuszerki. Pieczę nad szpitalem sprawował lekarz powiatowy, któremu pomagało 4 lekarzy i 1 chirurg utrzymywany wspólnie z powiatem mogileńskim. Pielęgnacją chorych zajmowały się siostry elżbietanki.
     Po likwidacji w 1932 r. powiatu strzeleńskiego i przyłączeniu terenów do powiatu mogileńskiego szpital strzeleński przejął funkcję szpitala powiatowego dla całego nowego powiatu. W Mogilnie szpital został zlikwidowany.
     W latach 1917-1919 dyrektorem szpitala był dr Józef Rostek (1859-1929) wybitny lekarz i działacz narodowy. Pochodził ze Śląska i ze Strzelna trafił do pracy w Ministerstwie Zdrowia. Ostatnim dyrektorem tego szpitala z lat międzywojennych był dr Antoni Gościński, więzień obozów koncentracyjnych, który po zakończeniu II wojny światowej osiadł w Belize prowadząc tam praktykę lekarską.
     Poza już wymienionymi, znanymi w okresie zaborów i międzywojnia, lekarzami praktykującymi w Strzelnie byli: m.in. członek Rady Nadzorczej Banku Ludowego w Strzelnie, dr. Szafarkiewicz - współzałożyciel "Sokoła" i prezes Towarzystwa Przemysłowców w Strzelnie, dr. Alfred Fiebig, dr Roman Konkiewicz niosący pomoc rannym powstańcom wielkopolskim (1919 r.), dr Gruhn, który przejął praktykę po doktorze Cieślewiczu.
     Okupacja hitlerowska przyniosła strzeleńskiemu szpitalowi niepowetowane straty. Po aresztowaniu zesłany został do obozu koncentracyjnego dr. Gościński, który po zakończeniu działań wojennych już nie powrócił do Strzelna. Okres zniewolenia dr. Fiebig po wysiedleniu przeżył w generalnej Guberni. Szpital strzeleński przejął w części funkcje szpitala wojskowego. Obsługę medyczną sprawowali lekarze niemieccy. Dostępność strzelnian do korzystania z opieki szpitalnej została drastycznie ograniczona. Już we wrześniu 1939 r. Niemcy usunęli sprzed szpitala figurę Najświętszego Serca Pana Jezusa. Po zakończeniu działań wojennych w 1945 r. w miejscu figury wstawiono krzyż, którego trzecia wersja do dziś znajduje się przed szpitalem.
     Podczas wyzwolenia miasta 21 stycznia 1945 r. wokół szpitala, jak i o sam budynek toczyły się zacięte walki. Poległo wielu Niemców oraz Rosjan. Pierwszymi pacjentami szpitala po wyzwoleniu Strzelna byli ranni w walkach o miasto żołnierze  rosyjscy. Do miasta powraca dr Alfred Fiebig, przybywają nowi lekarze, a opiekę nad pacjentami sprawują siostry elżbietanki.

Marian Przybylski
Pałuki i Ziemia Mogileńska nr 621 (2/2004)

550 lat szpitalnictwa w Strzelnie – część I

Lekarze, medycy i cyrulicy  - część II

Lazaret i szpital miejski - część III