Zła woda ze stuletnich rur

Burmistrz Strzelna: - Ale nadaje się do picia
     Zła woda ze stuletnich rur
     W wodzie za dużo jest żelaza, manganu i jonu amonowego. Taka sytuacja trwa od 2005 r. Sanepid ciągle monituje. Ewaryst Matczak liczy, że Unia Europejska pomoże.

     Jakość wody w Strzelnie pozostawia wiele do życzenia. Jej parametry nie spełniają norm wydanych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 4 września 2000 r., jakim powinna odpowiadać woda przeznaczona do picia i na potrzeby gospodarcze. Nowe, bardziej restrykcyjne normy są efektem wdrożenia dyrektyw Unii Europejskiej do prawa polskiego, do czego zobowiązała się Rzeczpospolita Polska podpisując Traktat Akcesyjny.
     Rozporządzenie określa szereg parametrów, jakie winna zawierać woda przydatna do spożycia. Dla przykładu dopuszczalna dziś zawartość związków żelaza wynosi 0,2 mg/l, podczas gdy przed wydaniem rozporządzenia wynosiła 0,5 mg/l. W Strzelnie ta zawartość w surowej wodzie waha się w granicach od 0,15 mg/l do 0,6 mg/l. Podobnie wygląda z manganem. Obecnie jest to wartość 0,05 mg/l, podczas gdy przed wejściem w życie rozporządzenia wynosiła ona 0,2 mg/l. W Strzelnie waha się w granicach od 0,15 mg/l do 0,25 mg/l.
     - Trudno nie zauważyć, że do momentu wejścia w życie rozporządzenia woda surowa stosunkowo niewiele odbiegała od ówczesnych norm. W chwili obecnej nie ma technicznej możliwości, by w liczącej ponad 100 lat stacji uzdatniania produkować wodę w wystarczającej ilości i co najważniejsze - odpowiedniej jakości - mówił naszemu reporterowi dyrektor Zarządu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Strzelnie Dariusz Sieradzki.
     Sieć wodociągową na terenie Strzelna zaczęto budować w 1901 r., czyli ma już 109 lat i najwyższy czas, by została wymieniona. Budowa nowej stacji uzdatniania wody jest też koniecznością wynikającą z raportu i zaleceń Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Mogilnie. Już w 2005 r. nakazał on dostosować jakość wody z wodociągu sieciowego w Strzelnie na całej długości do wymagań sanitarnych. W uzasadnieniu decyzji zaznaczono wówczas, że próbki wody pobrane do badania wykazały przekroczenie dopuszczalnej zawartości żelaza i manganu. Administrator sieci, w tym wypadku Zarząd Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej, dokonał płukania sieci wodociągowej, jednak nie wpłynęło to  na poprawę jakości wody. Doraźne zabiegi okazały się nieskuteczne.
     Dyrektor ZGKiM Dariusz Sieradzki mówi, że woda pobierana bezpośrednio ze źródła, w tym przypadku ze studni, jest czysta i dopiero po przejściu przez całą sieć wyniki są inne. - Znaczy to, że woda zanieczyszczana jest w sieci. Rury też mają swój okres eksploatacji. W przypadku rur żeliwnych jest to 100 lat, natomiast w przypadku rur plastikowych 80 lat. Przez ten czas na ściankach rur gromadzi się osad w postaci ciemnej mazi. Jest to nic innego jak właśnie mangan, który wypłukiwany jest z rur poprzez płynącą wodę - mówił dyrektor Sieradzki.
     Gmina z problemem poprawy jakości wody miała uporać się do 1 października 2009 r. Tak jednak się nie stało. 23 listopada 2009 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Mogilnie wydał kolejne oświadczenie, które trafiło do samorządowców. Inspektor sanitarny w Mogilnie Urszula Piwek-Brejecka wskazuje w nim, że już w maju 2006 r. burmistrz Strzelna Ewaryst Matczak informował sanepid, że po wykonaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, na które przetarg miał być rozstrzygnięty w czerwcu 2006 r., przystąpi do przygotowania dokumentacji technicznej dla nowej stacji uzdatniania wody. Termin ten minął w październiku 2009 r.
     Sanepid mogileński 15 września 2009 r. przeprowadził na terenie Strzelna kolejny monitoring jakości wody. Kontrola potwierdziła utrzymująca się złą jej jakość, odnotowano przekroczenie parametru manganu, żelaza, a także jonu amonowego. O ile stwierdzone w badaniach przekroczenia parametrów fizykochemicznych nie stanowią bezpośredniego zagrożenia życia, to jednak należy podkreślić negatywny wpływ żelaza i manganu w wodzie na jej wartości użytkowe, w tym powstawanie zabarwienia i mętności wody, plamienie prania, czy też specyficznego smaku wody - czytamy w piśmie Urszuli Piwek-Brejeckiej.
     Ponadto zdaniem inspektora sanitarnego kolejne awarie sieci mogą spowodować poważne skażenie mikrobiologiczne, skutkujące epidemią pokarmową. W takiej sytuacji niewykluczone pozostanie zamknięcie wodociągu, a gmina poniesie koszty awaryjnego zaopatrywania ludności w wodę pitną.
     Dariusz Sieradzki w listopadzie 2009 r. złożył w sanepidzie wniosek o przedłużenie terminu realizacji powyższych zaleceń do końca grudnia 2010 r.
     Fakt, iż nie podano informacji, aby gmina podjęła działania na rzecz modernizacji sieci wodociągowej, nawet w najbardziej awaryjnych odcinkach. W tym upatruję największe zagrożenie dla ryzyka zdrowotnego ludności miasta - czytamy w piśmie inspektora sanitarnego.
Na dzień dzisiejszy gmina czeka na decyzję Starostwa Powiatowego. Złożyła bowiem dokumentację i wniosek o wydanie pozwolenia na budowę.
     - Zdajemy sobie z tego sprawę, że trzeba dostosować się do wymogów, ale woda nadaje się do picia. Niemniej podejmujemy działania w celu poprawy jakości wody i podejmujemy działania w celu pobudowania nowej stacji uzdatniania wody - powiedział burmistrz Ewaryst Matczak.
Burmistrz dodał, iż do końca marca gmina złoży także wniosek o dofinansowanie inwestycji ze środków unijnych w ramach RPO. Koszt całej inwestycji według wartości kosztorysowej to 3.200.000 zł.
     Ewentualna wartość dofinansowania może oscylować w granicach 70% wartości projektu. - Jeżeli nie uda się pozyskać środków unijnych, to inwestycję zaczniemy realizować z własnych środków. Wszystko zależy od tego, kiedy nastąpi rozstrzygnięcie konkursu na dofinansowanie ze środków unijnych. Z „sanepidem” mamy uzgodnione, że inwestycję zakończymy w 2011 r. - dodał burmistrz Matczak.

Magdalena Lachowicz
Pałuki i Ziemia Mogileńska nr 941 (8/2010)