Albert Abraham Michelson - 100 lat temu otrzymał Nobla

Trwają przygotowania do światowych obchodów Dni Michelsona w Strzelnie
    Albert Abraham Michelson  - 100 lat temu otrzymał Nobla
    Fizyk ze strzeleńskiego LO Tomasz Kardaś o Albercie Abrahamie Michelsonie wie praktycznie wszystko. Interesuje się jego osobą od ponad 20 lat. W swoim domu w Gębicach zgromadził potężne zbiory związane z postacią światowej sławy fizyka urodzonego w Strzelnie.

    Okazją do popularyzacji osoby Michelsona jest 100 lat, jakie miną za miesiąc, od dnia, kiedy 12 grudnia 1907 r. otrzymał nagrodę Nobla. 19 grudnia przypada 155. rocznica urodzin Michelsona. W tym roku mija także 120 lat od dnia przeprowadzenia słynnego eksperymentu Michelsona-Morleya.
Patronat prasowy na uroczystościami objął tygodnik Pałuki.

Skład komitetu organizacyjnego roku Alberta Abrahama Michelsona

Starosta mogileński Tomasz Barczak, prof. dr hab. Andrzej Bielski - Instytut Fizyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Komitet Historii Nauki i Techniki Polskiej Akademii Nauk, kierownik Pracowni Pokazów Fizycznych, Rafał Budny – prezes Towarzystwa Miłośników Miasta Strzelna, członek zarządu Koła Polskiego Towarzystwa Historycznego w Strzelnie, Łukasz Burda – uczeń LO w Strzelnie, Piotr Całbecki – marszałek Województwa Kujawsko-Pomorskiego, dr Waldemar Chorążyczewski – Instytut Historii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Janusz Hibner – starszy wizytator Kuratorium Oświaty w Bydgoszczy, Tomasz Kardaś – nauczyciel fizyki w LO i autor wielu publikacji o A. A. Michelsonie, prof. dr hab. inż. Zbigniew Kąkol – dziekan Wydziału Fizyki i Informatyki Stosowanej z Akademii Górniczo-Hutniczej, Andrzej Konieczka – sekretarz gminy Strzelno, prof. dr hab. Reinhard Kulessa – Instytut Fizyki im. Mariana Smoluchowskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego, dr Dariusz Kurzawa – dyrektor M-GOKiR w Strzelnie, prof. dr hab. Maciej Lewenstein – ICREA and Institut de Cincies Fotues (ICFO), Parc Mediterrani de la Technologia w Barcelonie, dr Tomasz Łaszkiewicz – Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk, Marian Mikołajczak – dyrektor LO w Strzelnie, prof. dr hab. Ryszard Naskręcki – dziekan Wydziału Fizyki Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, Piotr Pieszak – radny rady Miejskiej Strzelna, Maria i Przemysław Pilichowie – autorzy książki o noblistach polskiego pochodzenia, Paweł Politowski – członek zarządu Koła Polskiego Towarzystwa Historycznego w Strzelnie, prof. dr hab. Jakub Rembieliński – kierownik Katedry Fizyki Teoretycznej oraz kierownik Zakładu Fizyki Matematycznej i Informatyki Kwantowej na Wydziale Fizyki i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Łódzkiego, Dorota Repulak – przewodnicząca Rady Miejskiej w Strzelnie, dr hab. Stanisław Roszak – Instytut Historii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, redaktor naczelny Wiadomości Historycznych, Jacek Sech – prezes Koła Polskiego Towarzystwa Historycznego w Strzelnie, Janina Sikorska – dyrektor Muzeum im. J. Kasprowicza w Inowrocławiu, Krzysztof Starczewski – członek BCC, doradca finansowy, Mieczysława Staśkowiak – dyrektor Szkoły Podstawowej im. A. A. Michelsona w Strzelnie, prof. dr hab. Józef Szudy – dziekan Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, ks. Otton Szymków – proboszcz parafii Świętej Trójcy w Strzelnie, dr Paweł Tomaszewski – Instytut Niskich Temperatur i Badań Strukturalnych Polskiej Akademii Nauk we Wrocławiu, Oddział Spektroskopii Optycznej, Tadeusz Twarużek – zastępca dyrektora Gimnazjum w Strzelnie, dr Lidia Wakuluk – kierownik Inowrocławskiego Oddziału Archiwum Państwowego w Bydgoszczy, prof. dr hab. Aleksander Wolszczan – astronom i astrofizyk, Uniwersytet Stanowy Pensylwania, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, prof. dr hab. Andrzej Woszczyk – astronom z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz redaktor naczelny czasopisma Urania – Postępy Astronomii, kierownik Katedry Astronomii i Astrofizyki UMK w Toruniu, prof. dr hab. Wojbor A. Woyczynski – director Department of Statistics and Center for Stochastic and Chaotic Processes in Science and Technology, Case Western Reserve University Cleveland, prof. dr hab. Adrzej Kajetan Wróblewski – Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego oraz Ludwik Zbytniewski – wieloletni dyrektor LO w Strzelnie.

    ŚWIATOWE SŁAWY W KOMITECIE
    Powołany został komitet organizacyjny obchodów Roku Michelsona w Strzelnie (patrz ramka). Akces do niego po wysłanych ze Strzelna zaproszeniach wyraziło wiele światowych sław w dziedzinie fizyki i astronomii. Profesor Wojbor Woyczynski z Case Western Reserve University w Cleveland 2 czerwca pisał do Tomasza Kardasia: Drogi Panie Tomasz! Serdecznie dziękuję za informacje o obchodach 100-lecia Nagrody Nobla dla Alberta Michelsona. Pamięć o nim jest bardzo żywa u nas i jest on honorowany przez uniwersytet poprzez pomniki, nagrody jego imienia, itd. Moje własne badania są na pograniczu matematyki, fizyki i statystyki i tradycje Michelsona są dla mnie bardzo ważne osobiście. Chętnie podejmę się uczestniczenia (honorowego) w komitecie organizacyjnym i wzięcie na siebie odpowiedzialności za rozpropagowanie programu miasta Strzelna na Case i w Cleveland.
    Profesor Aleksander Wolszczan z Uniwersytetu Pensylwania 21 marca napisał: Z przyjemnością wejdę w skład komitetu honorowego. Rzeczywiście, szczególnie w ostatnich latach interferometr Michelsona zrewolucjonizował astronomię optyczną, poprzez rozwój interferometrii jako metody obserwacyjnej”.
    Profesor Andrzej Woszczyk, astronom z UMK w Toruniu napisał: „Uczestnictwo w Komitecie Organizacyjnym Obchodów Roku Michelsona w Strzelnie będzie dla mnie zaszczytem. Bardzo chętnie wezmę w tym udział.
    Profesor Ryszard Naskręcki, dziekan wydziału fizyki UAM w Poznaniu napisał: Dziękuję za zaproszenie do obchodów tej nadzwyczajnej rocznicy. Oczywiście z radością będę uczestniczył w Komitecie tych obchodów. Poza tym, jeśli Państwo uznacie to za stosowne, również nasz Wydział może się włączyć w te obchody (wykłady, seminarium).
    CODZIENNIE W INNEJ SZKOLE
    Uroczystości rozpoczną się w siedzibie M-GOKiR w środę 12 grudnia o 12.00, od uroczystej sesji Rady Miejskiej. Tomasz Kardaś przedstawi wykład A.A. Michelson jako człowiek i uczony. Nastąpi również otwarcie wystawy Michelson - w stulecie nagrody Nobla. W części artystycznej wystąpią: chór Harmonia, zespół taneczny Feniks oraz orkiestra OSP ze Strzelna.
    Uroczystości zostały tak pomyślane, że każdego dnia odbywają się w kolejnej strzeleńskiej szkole. Na czwartek 13 grudnia zaplanowano je o 10.00 w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym.
    Ciekawie zapowiada się piątek 14 grudnia w Zespole Szkół Zawodowych. Upłynie pod hasłem A.A. Michelson jako konstruktor, wynalazca i inżynier. Od 10.00 będzie można posłuchać wykładu prof. Antoniego Wójcika z UAM Kwantowy hokus-pokus, interferometr Michelsona 100 lat później oraz wziąć udział w dyskusji panelowej na temat eksperymentu Michelsona-Morleya w 120. rocznicę jego przeprowadzenia, gdzie prowadzącym będzie prof. dr hab. Ryszard Naskręcki z UAM w Poznaniu.
    15 grudnia to dzień, który upłynie pod hasłem A. A. Michelson jako sportowiec i artysta. Przeprowadzony zostanie Turniej bilardowy im A.A. Michelsona oraz turniej piłki ręcznej szkół ponadgimnazjalnych. Na 14.00 zaplanowano spotkanie z  Marią iPrzemysławem Pilichami, autorami książki o noblistach, których zrodziła polska ziemia.
    W niedzielę 16 grudnia organizatorzy zapraszają na 14.00 do biblioteki na dzień pod hasłem Jak Strzelno pamięta o swoim ziomku? Będzie można tam obejrzeć wystawę artykułów w gazetach i czasopismach polskich,  książek o Michelsonie oraz okolicznościowy występ grupy teatralnej Zbyszka Noska w sali kinowej.
    17 grudnia (poniedziałek) to bardzo ważny dzień dla społeczności Liceum Ogólnokształcącego. Nastąpi wtedy nadanie pracowni fizyki i astronomii w LO w Strzelnie imienia Alberta Abrahama Michelsona połączone z wykładem i pokazem działania interferometru Michelsona, ofiarowanego przez prof. Jana Stankowskiego z UAM w Poznaniu. Otwarta zostanie stała ekspozycja poświęcona Michelsonowi, na którą większość eksponatów przekaże Tomasz Kardaś.
    18 grudnia to uroczystości w gimnazjum pod hasłem Różne talenty w rodzinie Michelsonów. Nastąpi rozstrzygnięcie finału rejonowego, drużynowego konkursu wiedzy o Michelsonie dla gimnazjów, a uczniowie strzeleńskiego gimnazjum zaprezentują dzieje rodziny Michelsonów.
     Tydzień Michelsona w Strzelnie zakończy się w Szkole Podstawowej jego imienia. 19 grudnia przypada 155. rocznica urodzin Michelsona, jest to jednocześnie dzień patrona szkoły. Nastąpi rozstrzygnięcie finału rejonowego, indywidualnego konkursu wiedzy o Michelsonie dla szkół podstawowych oraz Fizyka na żywo - pokaz organizowany przez naukowców z UAM w Poznaniu.        

12 grudnia 1907 roku: Michelson otrzymał Nobla

Eksperyment Michelsona-Morleya

Jak światło stało się pasją życia Alberta Michelsona

Rodzina Michelsonów opuszcza Strzelno i wyjeżdża do Ameryki