Gala samorządowca z okazji 35-lecia samorządu terytorialnego w Orchowie

27 maja w Domu Kultury i Strażaka w Orchowie odbyła się Gala Samorządowca, będąca upamiętnieniem 35-lecia przełomowych zmian ustrojowych w Polsce. Jednym z najważniejszych momentów transformacji było przywrócenie obywatelom samorządności. Uchwalona 8 marca 1990 roku ustawa o samorządzie terytorialnym stała się początkiem głębokich przemian w strukturze państwowej. Spotkanie było wyjątkową okazją do wspólnego świętowania oraz refleksji nad drogą, jaką przebyła gmina Orchowo od czasu odrodzenia samorządu w Polsce w 1990 roku do dzisiaj.

Samorząd terytorialny w Polsce odrodził się 27 maja 1990 roku, kiedy odbyły się pierwsze w pełni demokratyczne wybory do rad gmin i miast. Wydarzenie zapoczątkowało reformę funkcjonowania państwa, która doprowadziła do decentralizacji władzy publicznej. Osiem lat później zakres funkcjonowania samorządu terytorialnego znacznie się rozszerzył. Wprowadzono wówczas na poziomie lokalnym samorząd powiatowy, a na poziomie regionalnym samorząd wojewódzki.

Uczestnicy jubileuszowej gali z okazji 35 - lecia samorządu Terytorialnego fot. Paweł Lachowicz

W gminie Orchowo pierwszym wójtem po wolnych wyborach w 1990 roku wybrany został Teodor Pryka (1990-1994). W latach  1994-2002 wójtem gminy był Marian Brzewiński. W latach 2002-2014 ponownie Teodor Pryka. W latach 2014-2024 Jacek Misztal. Od 2024 roku wójtem gminy jest Grzegorz Matkowski.

Na przestrzeni minionych 35 lat przewodniczącymi Rady Gminy w Orchowie byli: Jan Meller (1990-1994), Krzysztof Wróblewski (1994-1998),  Andrzej Szczepaniak (1998-2002), Jacek Misztal (2002-2003), Krzysztof Wróblewski (2003-2006), Hieronim Adamczyk (2006-2010), Janina Nowak (2010-2014), Władysław Jakubowski (2014-2018), Anna Kosiak (2018-2024), od 2024 obecnie Janina Nowak.

Każdy samorządowiec otrzymał upominek ze zdjęciem taki, który można było poczytać, zachować, a może nawet się wzruszyć, albo roześmiać fot. Paweł Lachowicz

Galę Samorządowca, która odbyła się w Orchowie dokładnie w dzień 35. rocznicy pierwszych demokratycznych wyborów prowadzili Magdalena Pęczkowska i Piotr Bukowski. Wśród licznie zgromadzonych mieszkańców, byłych i obecnych samorządowców gminnych w obchodach uczestniczyli wójtowie gminy, były wójt Jacek Misztal i obecny wójt Grzegorz Matkowski. Pozostali nie skorzystali z zaproszenia. Obecni byli radni poprzednich i obecnej kadencji, sołtysi oraz pracownicy Urzędu Gminy. Były to osoby, które tworzyły i tworzą lokalna wspólnotę.

- 35 lat, czy to długo? Zależy. Dla historii, to ledwie mrugnięcie okiem, ale dla naszej gminy, to 35 lat decyzji, działań, inwestycji, zebrań, sporów, podpisanych umów. Trochę czasu minęło, prawda, gdy ta samorządność w Orchowie się zaczynała. Świat wyglądał wówczas zupełnie inaczej. Telefony miały jeszcze przewody, żeby posłuchać kolejny raz tej samej piosenki, trzeba było przewijać kasetę ołówkiem. Gdy chcieliśmy obejrzeć zrobione przez siebie zdjęcia, trzeba było czekać tydzień, tylko po to, żeby okazało się, że wszyscy maja na fotografii zamknięte oczy. A Internet, cóż, nawet nie było go w sferze marzeń - mówili prowadzący galę.

Podkreślali, że samorząd, to nie tylko instytucja, to przede wszystkim ludzie, zdeterminowani, z pomysłem, idealiści, społecznicy.

Uczestnicy jubileuszowej gali z okazji 35 - lecia samorządu Terytorialnego wznieśli toast lampką szampana  fot. Paweł Lachowicz

Od początku lat 90. XX wieku ludność gminy Orchowo zmniejszyła się o ponad 470 osób, co stanowi spadek o około 12%. Nie jest to wyjątek, gdyż istnieje ogólnopolska tendencja depopulacji obszarów wiejskich. Spadła tym samym gęstość zaludnienia z  41 do 39 mieszkańców na 1 kilometr kwadratowy. Obecnie średni wiek mieszkańców gminy wynosi 42 lata, w Polsce wynosi 43 lata. Gmina Orchowo utrzymuje względnie stabilną strukturę i nadal funkcjonuje, jako typowa gmina wiejska o rolniczym charakterze.

- Gdy 35 lat temu zaczynaliście przygodę samorządową, zarządzanie gminą wyglądało trochę, jak ręczne sterowanie statkiem na wzburzonym morzu, i to w dodatku bez nawigacji satelitarnej, a nawet bez zwykłego kompasu. Budżet? To było raczej drobne kieszonkowe i trzeba było pilnować każdego grosza, bo potrzeby były gigantyczne. A o wsparciu zewnętrznym  można było marzyć - mówili prowadzący.

Dla przykładu podali, że budżet  gminy w 1996 roku wynosił 2.682.643 zł, a w 2025 roku wynosi 37.381.082 zł. Oprócz tego obecnie gmina korzysta z różnych dotacji i projektów, w tym z Unii Europejskiej.  

Każdy samorządowiec otrzymał upominek ze zdjęciem taki, który można było poczytać, zachować, a może nawet się wzruszyć, albo roześmiać fot. Paweł Lachowicz

Podczas gali wszyscy zaproszeni zostali do obejrzenia archiwalnego filmu autorstwa  Macieja Misztala z 6 czerwca 1991 roku, na którym uwiecznione zostało oficjalne otwarcie boiska sportowego w Orchowie.

Niespodzianką dla uczestników gali był koncert Mileny Pilkiewicz z zespołem pod nazwą "35 lat - dźwięki pokoleń" fot. Paweł Lachowicz

Niespodzianką dla uczestników gali był koncert Mileny Pilkiewicz (śpiew), Piotra Szczepańczyka (gitara) i Tomasza Szewczyka (akordeon) z Bydgoszczy pod nazwą 35 lat - dźwięki pokoleń. Był to koncert pełen rytmów i hitów, które znane są z radia i klubów. Były to utwory stare i nowe, klasyczne i nowoczesne.

Wszyscy, którzy skorzystali z zaproszenia otrzymali na pamiątkę upominek w postaci wydrukowanego zdjęcia z ważnymi informacjami o orchowskim samorządzie. - Dziękujemy wszystkim, którzy przez te wszystkie lata tworzyli niezapomnianą atmosferę. Bo samorząd, to nie tylko budżet i uchwały. To też ludzie, relacje i dobra zabawa, która łagodzi obyczaje - mówili prowadzący.  

Zakończeniem gali był okolicznościowy tort z 35 świeczkami, które zdmuchnęli obecni na gali samorządowcy. Wzniesiono też toast lampką szampana i odśpiewano Sto lat. - Dziękujemy wszystkim, którzy przez te lata budowali naszą gminę, cegła po cegle, decyzja po decyzji, wspierali się życzliwym słowem, dobra radą i czasem ogromną cierpliwością i wyrozumiałością do siebie nawzajem. Życzymy wszystkim, by Orchowo było zawsze miejscem, gdzie buduje się mosty, a nie mury.

Niespodzianką dla wszystkich uczestników gali był okolicznościowy tort z 35 świeczkami fot. Paweł Lachowicz

Do wieczora sala Domu Kultury i Strażaka tętniła życiem. Przy poczęstunku przygotowanym przez Restaurację Bankietowa ze Strzelna obecni na uroczystości dzielili się wspomnieniami. Był czas na radość, zadumę, rozmowy i uśmiechy.

Paweł Lachowicz