Koncert w bazylice, kwiaty przy byłym lazarecie (wideo + zdjęcia)

22 stycznia na Wzgórzu św. Wojciecha w Strzelnie odbyły się uroczystości związane z 160. rocznicą wybuchu Powstania Styczniowego, największego w XIX wieku polskiego zrywu narodowego.

W sobotę, 21 stycznia, pod pomnikiem Pamięci Pomordowanym 1939-1945 przy ul. Kolejowej w Strzelnie, odbyły się obchody 78. rocznicy wyzwolenia Strzelna spod okupacji hitlerowskiej. Rys historyczny przedstawili uczniowie Zespołu Szkół Strzelnie przygotowani przez historyka Mariana Mikołajczaka. Odbyła się też modlitwa za poległych oraz złożenie wiązanek kwiatów oraz zniczy.

Niedzielne uroczystości związane z 160. rocznicą wybuchu Powstania Styczniowego rozpoczęły się mszą św. w intencji poległych oraz ojczyzny w strzeleńskiej bazylice. Po niej krótki rys historyczny dotyczący wydarzeń sprzed 160. laty przedstawił prezes Towarzystwa Miłośników Miasta Strzelna Marian Przybylski, który nawiązał do czasów zrywu powstańczego, przytaczał też epizody związane z powstaniem styczniowym na terenie Strzelna i okolic. Powstanie wybuchło w nocy z 21 na 22 stycznia 1863 roku, po tym, jak Centralny Komitet Narodowy ogłosił się Tymczasowym Rządem Narodowym i wezwał naród do walki. Było ono polskim powstaniem zbrojnym przeciwko Imperium Rosyjskiemu, a także największym polskim powstaniem narodowym, ale zarazem bardzo wyjątkowym, gdyż jak żadne dotąd inne zrywy nie miało ono żadnych szans powodzenia. Mimo początkowych sukcesów zakończyło się w kwietniu 1864 roku klęską powstańców, z których na 100 tysięcy ochotników, 20 tysięcy zostało zabitych w walkach. Strzelno było miejscem, w którym powstańcy styczniowi mogli liczyć na dużą pomoc. Oprócz niesienia pomocy powstańcom w zorganizowanym lazarecie, w powstaniu styczniowym wzięło udział wielu strzelnian i mieszkańców byłego powiatu strzeleńskiego.

Po uroczystościach na Wzgórzu św. Wojciecha burmistrz Strzelna Dariusz Chudziński, radny Kazimierz Łojewski oraz członkowie TMMS udali się na strzeleńską nekropolię, gdzie spoczywają powstańcy styczniowi. Na ich grobach zapalili znicze fot. Magdalena Lachowicz

Następnie rozpoczął się koncert w wykonaniu zespołu Lux Vera w składzie Iwona Jasińska, Piotr Barczak, Maciej Nowak i Arkadiusz Kubiak. Po koncercie pod pamiątkową tablicą na budynku poklasztornym, w którym od maja 1863 r. do 22 czerwca 1864 r. mieścił się lazaret powstańczy, założony przez patriotkę wielkopolską Emilię Sczaniecką, w obecności pocztów sztandarowych ks. senior Jerzy Nowak odmówił modlitwę. Wartę honorową pełnili harcerze ze Szkoły Podstawowej z Oddziałami Dwujęzycznymi w Strzelnie przy ZSP 2 w Strzelnie pod opieką Violetty Koniecznej i Aldony Matuszak. Na zakończenie licznie zgromadzone delegacje pod pamiątkową tablicą złożyły wiązanki kwiatów i zapaliły znicze.

Uroczystości pod pamiątkową tablicą na budynku poklasztornym, w którym od maja 1863 r. do 22 czerwca 1864 r. mieścił się lazaret powstańczy fot. Magdalena Lachowicz

Warto wspomnieć, że w strzeleńskim lazarecie pracowali ludzie, którzy oddali wszystko co mieli najcenniejsze, pracę, pieniądze, swoje zdrowie i swoje życie. Były to osoby nietuzinkowe, byli to normalni ludzie, którzy chodzili po Strzelnie. Wśród nich byli:

* Emilia Sczaniecka, patriotka, silnie zaangażowana w działalność niepodległościową, społeczniczka powstańcza, niestrudzona bojowniczka o polskość i organizatorka niesienia pomocy rannym powstańcom, prekursorka i realizatorka idei Polskiego Czerwonego Krzyża.

* Dr Teofil Matecki, jeden z najbardziej zasłużonych i znanych poznańskich lekarzy - społeczników, współorganizator lazaretu powstańczego w Strzelnie.

* Dr Rudolf Jordan - lekarz szpitala miejskiego w Strzelnie. Współpracował z doktorem  Ferdynandem Gorczycą. Oboje zostali zwerbowani przez Emilię Sczaniecką i dra Teofila Mateckiego do pracy w powstałym w poklasztornym budynku lazarecie powstańczym.

* Dr Karol Ferdynand Gorczyca -  był najbardziej szanowanym przez strzelnian lekarzem okresu Powstania Styczniowego. Gdy wybuchło powstanie styczniowe, będąc lekarzem praktycznym w Strzelnie, przystąpił do leczenia rannych powstańców w powstałym lazarecie powstańczym.

Po uroczystościach na Wzgórzu św. Wojciecha burmistrz Strzelna Dariusz Chudziński oraz członkowie TMMS udali się na strzeleńską nekropolię, gdzie spoczywają powstańcy styczniowi Michalina i Mikołaj Siemianowscy, Aleksander Jacob,  Nikodem Modrzejewski, Ludwik Jasiński. Na ich grobach zapalili znicze.

Magdalena Lachowicz, 23 I 2023