Odlano nowe dzwony i odrestaurowano ołtarz

Uroczysta eucharystia podczas której prymas Polski Wojciech Polak poświęcił nowe dzwony i odrestaurowany ołtarz główny w wylatowskim kościele 

             fot. Maciej Eich

Parafia pw. św. Apostołów Piotra i Pawła, Wylatowo, kościół, dzwon, ołtarz
      Odlano nowe dzwony i odrestaurowano ołtarz
      Dotychczasowych dzwonów w żaden sposób nie można było już naprawić - miały ukruszenia, deformacje, elementy spawane. Odlano trzy nowe dzwony: Piotr i Paweł o wadze 220 kg, Jan Paweł II o wadze 100 kg i Walenty o wadze 70 kg.

Po poświęceniu dzwonów prymas Polski pociągnął za sznur, by usłyszeć ich dźwięk

           fot. Maciej Eich

      W czwartek 30 października w kościele pw. św. Apostołów Piotra i Pawła w Wylatowie (gm. Mogilno), podczas uroczystej eucharystii sprawowanej pod przewodnictwem ks. abp. Wojciecha Polaka prymasa Polski, licznie zebrani wierni byli świadkami historycznego dla parafii wydarzenia. Tego dnia prymas poświęcił trzy nowe dzwony.
      W czasie homilii ks. prymas mówił, że dźwięk bijących dzwonów przypomina wiernym o duchowym zmaganiu, którego narzędziami jest wiara, Boże Słowo i modlitwa. Przypomina o wezwaniu do wiary, która jest darem i łaską odwiecznego Boga i która, jak uczył papież Benedykt XVI, nie jest i nie może być obecna jedynie w uczuciach, czy nastrojach religijnych, ale w myśleniu i działaniu, w pracy nad sobą i w apostolstwie.
      Trzy nowe dzwony dla parafii przywiezione zostały dzień wcześniej, 29 października wieczorem. Ich wielkości są dobrane, tak aby cały zestaw mógł stanowić zharmonizowany trójdźwięk w akordzie durowym.
      STARE DZWONY STWARZAŁY ZAGROŻENIE
      W sierpniu proboszcz wylatowskiej parafii ks. Krzysztof Tarbicki zaprosił na teren parafii pracowników Pracowni Ludwisarskiej Jana Felczyńskiego z Przemyśla w celu sprawdzenia jakości i stanu istniejących w parafii dzwonów o imionach: Najświętsze Serce Jezusa, Maria i Walenty z 1954 r. - Od ponad dwustu lat ta ludwisarnia jest jedną z najlepszych. W tym roku może poszczycić się odlaniem dzwonu Jan Paweł dla katedry wawelskiej - mówił ks. proboszcz. Decyzja o zaproszeniu fachowców nastąpiła po tym, jak ks. proboszcz zauważył, że oderwała się korona od kloszu dzwonu Walenty. Przybyli do Wylatowa fachowcy ocenili stan ogólny wszystkich trzech znajdujących się w parafii dzwonów. Zmierzone zostały ich wielkości, nagrano próbki dźwiękowe każdego dzwonu, by przeprowadzić dalszą analizę dźwięków pobocznych w pracowni. Sprawdzony został także stan jarzm i serc dzwonów. Z wizyty sporządzono dokumentację.
      Czytamy w niej mi.in.: Ze względu na bardzo słabą jakość odlewu wszystkich trzech dzwonów, ze względu na brak podstawowych parametrów akustycznych, ze względu na widoczne deformacje, ukruszenia i wyłamania korony oraz ze względu na nieprawidłowe zastosowanie elementów mechanicznych (przyspawane serca) rekomendujemy, aby istniejące dzwony zdemontować z wieży. W tym momencie również dalsza ich praca może stwarzać zagrożenie życia lub zdrowia osób znajdujących się na dole wieży. Dzwonów tej jakości nie można w żaden sposób naprawić a liczne znamiona nieprawidłowości odlewu nie pozwalają na powtórne przelanie tych dzwonów. Rekomendujemy więc, aby dokonać demontażu całego zestawu i odlać zestaw nowy wraz z prawidłowymi jarzmami i sercami (z miękkiej stali odkuwane w kuźni).
      W celu odtworzenia wielkości dzwonów na wieży fachowcy z pracowni ludwisarskiej zalecali dobranie następujących dzwonów, tak aby cały zestaw mógł stanowić zharmonizowany trójdźwięk w akordzie durowym: dzwon największy o średnicy 70 cm, dźwięku d/2 i wadze 220 kg, drugi dzwon - średni o średnicy 54 cm, dźwięku fis.ges/2 i wadze 100 kg oraz dzwon mały o średnicy 46 cm, dźwięku a/2 i wadze 70 kg.
      Po zapoznaniu się z opinią fachowców Rada Parafialna poparła postulat ks. proboszcza Krzysztofa Tarbickiego o potrzebie odlania trzech nowych dzwonów dla wylatowskiej parafii. Od momentu podjęcia decyzji i zaznajomienia się z kosztami odlewu nowych dzwonów ks. proboszcz poinformował parafian i sympatyków parafii, że mile widziani są ewentualni fundatorzy poszczególnych dzwonów, których imiona i nazwiska uwiecznione zostałyby napisem na ufundowanym dzwonie. Było już wówczas wiadome, że 1 kg dzwonu kosztować będzie około 90 zł. Ostatecznie odlane zostały trzy dzwony o imionach: Piotr i Paweł o wadze 220 kg w cenie 20.000 zł, dzwon Jan Paweł II o wadze 100 kg w cenie 9.000 zł oraz dzwon Walenty o wadze 70 kg w cenie 6.000 zł.
      WYGLĄD DZWONÓW
      Dzwon Piotr i Paweł: na przedniej stronie widnieje wizerunek apostołów z odnowionego w parafii obrazu i hasłem Sursum Corda (W górę serca) oraz dodatkowym napisem: Imię moje Piotr i Paweł, budzę sumienia. Sprawiedliwych cieszę, żywych wzywam do modlitwy, umarłych opłakuję, głoszę nadzieję zbawienia. Papież Franciszek, Prymas Polski abp Wojciech Polak, Wylatowo Anno Domini 2014. Na dzwonie znalazł się napis Ufundowany przez Wiernych, którzy są ofiarodawcami dzwonu.
      Dzwon Jan Paweł II: na przedniej jego stronie widnieje wizerunek św. Jana Pawła II. Na dzwonie umieszczone są napisy: Totus Tuus Maria! (Cały Twój Maryjo!). Imię moje Jan Paweł II. W roku kanonizacji papieża Polaka od śp. trzyletniej Nikoli Kowalskiej: rodzice, dziadkowie, rodzina Kowalskich, Kaczmarskich, Śmierzchalskich. Wylatowo Anno Domini 2014.
      Dzwon Walenty: na przedniej jego stronie widnieje wizerunek św. Walentego z obrazu znajdującego się w wylatowskiej świątyni i hasło Nolite Timere (Nie lękajcie się) oraz napisem: Imię moje Walenty. Fundatorzy: Cecylia i Zygmunt Jaskulscy. Wylatowo Anno Domini 2014.
      Obecnie nowe dzwony zastąpią, stare i wysłużone dzwony, które zostaną zdemontowane i ustawione przy kościele, jako świadectwo historii.

      OŁTARZ GŁÓWNY
      W czwartek ks. prymas poświęcił także odrestaurowany ołtarz główny tzw. Wielki w kościele, w którego centrum znajduje się Chrystus Ukrzyżowany. Po jego poświęceniu ks. prymas wskazał właśnie na krzyż i powtórzył za papieżem Benedyktem, że poczynając od spojrzenia na krzyż, chrześcijanin znajduje drogę swojego życia i swojej miłości.
      PRACE RENOWACYJNE
      Już w 2010 r. parafia w Wylatowie, przy okazji remontu prezbiterium drewnianego kościoła, rozpoczęła przygotowania do renowacji głównego Ołtarza Ukrzyżowania. 30 czerwca 2010 r. odbyło się w wylatowskim kościele spotkanie komisji konserwatorów otwierające remont prezbiterium kościoła oraz renowację głównego ołtarza. To właśnie konieczność wyremontowania prezbiterium stała się okazją, aby zdemontować ołtarz główny i poddać go renowacji. Ołtarz został zdemontowany przez fachowców 1 lipca 2010 r. (pisaliśmy o tym w nr 28/2010 Wzgórze powoli osiada, ciągnie kościół na wschód z 15 lipca oraz w artykule Krzyż powrócił na ołtarz z 23 grudnia 2010 r. w 51/2010 numerze Pałuk).
      Obecnie konserwatorzy przywrócili mu pierwotny wygląd, powróciły oryginalne kolory. Przed procesem renowacji ołtarz pomalowany był farbą olejną ze złoceniami zrobionymi złotolem, a z tego co zobaczyli w odkrywkach konserwatorzy, były tam wspaniałe kolory, takie jak zieleń malachitowa, błękit malachitowy i kolor złoty. Skalpelami chirurgicznymi zostały zdjęte cztery warstwy przemalowań, aż do pierwszych XVII-wiecznych kolorów. Udało się odzyskać ponad 90% oryginalnych kolorów. Niecałe 10% zostało poddane rekonstrukcji. Obecnie ołtarz jest bardzo szlachetny i kolorowy. Ołtarz okazał się być zabytkiem o wielkiej klasie artystycznej. Jego kolory imitują marmur. Rzeźby, które po przemalowaniach wyglądały jak ludowe figurki, w tej chwili odzyskały dawny blask i naśladują marmurową biel, biel marmuru kararyjskiego. Elementy ołtarza zostały zakonserwowane środkami przeciwgrzybicznymi i przeciwbakteryjnymi oraz pokryte specjalnym woskiem. Odrestaurowane zostały też rzeźby Mikołaja i Augustyna oraz 4-metrowe uszaki, które zawieszone są na bokach ołtarza. Zostały one oczyszczone i usunięto z nich złotol, natomiast do odzyskania blasku użyto 24-karatowego płatkowego złota.
      Tuż przy odnowionym krzyżu zawieszone są XVII-wieczne srebrne wota. Umieszczone jest także wotum z 1752 r. do św. Walentego i jak mówi ks. proboszcz jest to dziękczynna tabliczka za uzdrowienie. Ozdoby, jakimi przyozdobiona jest postać Jezusa, również wykonane są ze srebra. Wszystkie te elementy zostały poddane oczyszczeniu, co nadało im olśniewający blask.
      Prace konserwatorskie ołtarza głównego i prezbiterium wylatowskiego kościoła wykonała konserwator Joanna Zajączkowska-Kłoda wraz z mężem Piotrem Kłodą. Na prace renowacyjne parafia uzyskała dotację z budżetu marszałka województwa kujawsko-pomorskiego, budżetu Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i budżetu Urzędu Miejskiego w Mogilnie oraz budżetu Powiatu Mogileńskiego.

Paweł Lachowicz
Pałuki i Ziemia Mogileńska nr 1186 (45/2014)

Przejdź do forum.