Wystawa prac Jana Harasimowicza. Na lipowych deskach dłutem uwiecznia aptekarską alchemię (wideo + zdjęcia)

11 lutego, w Izbie Kujawskiej im. Jerzego Wojciecha Szulczewskiego w Ciechrzu (gm. Strzelno) odbył się wernisaż wystawy prac rzeźbiarskich strzeleńskiego artysty Jana Harasimowicza. Wystawę  można zwiedzać do Wielkanocy.

Prace rzeźbiarskie zaprezentowane podczas  wernisażu przedstawiały  największe skarby rzeźbiarskiego warsztatu Jana Harasimowicza. Są to w szczególności powstałe w jego pracowni artystycznej płaskorzeźby z dominującą tematyką średniowiecznego aptekarstwa i lecznictwa. Płaskorzeźby te wiele mówią o sztuce farmaceutycznej i medycznej, jej historii oraz tradycji. Jan Harasimowicz powiedział, że większość z tych prac powstała dzięki presjom Tadeusza Twarużka, który dawniej zapoczątkował współpracę między Hannoverem, a Strzelnem. Wtedy plastycy z Niemiec przyjechali do Strzelna i zaprezentowali swoją twórczość - Wtedy Tadeusz Twarużek powiedział, że skoro oni mają swoich rzeźbiarzy, to my też pokażemy im swoich. Ja wtedy powiedziałem, że nie zdążę zrobić tych prac na wernisaż do Hannoveru, ale on mnie tak zmobilizował do tej pracy, że wykonałem tyle prac, które wystawiliśmy w Niemczech na wystawie. Temat tych prac jest niepowtarzalny, nie ma na świecie tego typu prac. Ja jako farmaceuta, studiując historię medycyny i farmacji chciałem właśnie pokazać ten temat – powiedział Jan Harasimowicz. W jego rzeźbach nie barwa wzbudza emocje odbiorcy, tylko ślady dłuta  - pewne i surowe, które widać, że pracuje z aptekarska precyzją i wyważeniem. Każdy ślad ma swoją rolę i wymowę.    

Wernisaż zgromadził blisko 80 osób fot. Magdalena Lachowicz

Sobotnią wystawę zwiedziło blisko 80 osób. Na początku kustosz Izby Kujawskiej, historyk Jacek Sech zaprezentował sylwetkę strzeleńskiego artysty – Przygodę ze sztuką pan Jan rozpoczął bardzo wcześnie i do dzisiaj tworzy, wzbogaca nasze życie swoimi rzeźbami, obrazami i innymi dziełami sztuki – mówił Jacek Sech.

Podczas wystawy oprócz prac związanych z aptekarstwem i farmacją zaprezentowana została praca przedstawiająca projekt pomnika, którego rzeźba zachowała się cudem, być może za sprawą biskupa św. Wojciecha, bo miała pójść na złom, ale znalazł się człowiek, który ją ocalił – Pan Jan jest także społecznikiem działał w „Solidarności”. W latach 80-tych XX wieku odbywały się tajne spotkania działaczy, szczególnie rolników w leśniczówce leśnika, inżyniera Stanisława Pijanowskiego w Głuchej Puszczy. Ja nie jest możliwe opowiedzieć tutaj o wszystkich osiągnięciach pana Jana, bo jest to niemożliwe, tak tutaj na stojąco przez chwilę to zrobić – opowiadał Jacek Sech. Podkreślił, że sobotni wernisaż wystawy był też formą uczczenia 50 – letniego pobytu pana Jana w Strzelnie, którego jubileusz przypada w tym roku – Dziękujemy panie Janie za wszystko, co pan dla nas robi. Gratulujemy sukcesów, których było niemało, za co został pan odznaczony przez ministra kultury, marszałka, Związek Zawodowy Farmaceutów i wreszcie przez Strzelno, którego jest pan honorowym obywatelem. Myślę, że to wielkie grono ludzi, którzy doceniają pańską pracę i podziwiają będzie się jeszcze powiększało i mamy nadzieję, że ta wystawa też się do tego przyczyni – mówił Jacek Sech. Zwrócił też uwagę na wyeksponowaną ciemną butelkę do spirytusu salicylowego, na którym stała lampa naftowa, która też obchodziła swój jubileusz. Była to replika lampy Łukasiewicza, który też był aptekarzem i dokładnie 170 lat temu przy takiej lampie przeprowadzona została w szpitalu lwowskim pierwsza operacja.  

Ostatnie prace artysty z cyklu wizji artystycznej "Zielarska fantazja". Są to nieliczne płaskorzeźby wypełnione różnymi kolorami fot. Magdalena Lachowicz

Sam artysta zapraszając do zwiedzania podziękował wszystkim, którzy przybyli na wernisaż jego prac - Bardzo mi miło, że zechcieliście państwo przybyć tutaj, by obejrzeć moje prace. Prace te były wykonywane przez wiele lat. Widzę tutaj tyle miłych twarzy, a każdy artysta tworzy właśnie dla widzów. Gdy tworzy, to z myślą jak odbiorą jego prace, ci co będą je oglądali. Ja postanowiłem tworzyć, by przez swoje parce promować nasze Strzelno, a jest co promować. Chcę jednak zaznaczyć, że na wszystkich imprezach artystycznych są przyznawane granty w postaci statuetek. Ja chciałem też uhonorować kilka osób, społeczników, którzy dla naszej małej ojczyzny pracują i ratują zabytki od zapomnienia – mówił Jan Harasimowicz.

Wykonanymi przez siebie płaskorzeźbami obdarował płaskorzeźbą anioła Urszulę Sech i Jacka Secha, który otrzymał płaskorzeźbę przedstawiającą zwiastowanie w stylu romańskim, będące jedyną w swoim rodzaju fantazją artysty. Pan Jan podziękował też burmistrzowi Dariuszowi Chudzińskiemu, który jak powiedział pomaga jemu i społeczeństwu w każdej dziedzinie – Dla mnie to jest wielki zaszczyt, że przybył na mój wernisaż.  

Podczas wernisażu artysta odebrał mnóstwo życzeń i gratulacji – Ja jestem związany z ziemia strzeleńską 58 lat. Moi dziadkowie przywędrowali tutaj z Ukrainy, która dzisiaj płonie. Jestem pasjonatem twórczości pana magistra, dlatego u mnie na ścianach wisi więcej obrazów niż tutaj. Trzeba tutaj zwrócić uwagę na fakt, że pan magister jest farmaceutą i najważniejsze dla nas jest to, żebyśmy zawsze cofali się i patrzeli w historię, w przeszłość, na to co nasi przodkowie zrobili. Mówię o tym dlatego, że pan magister przez całe lata pracował i tworzył  w domu wielkiego strzelnianina pana Michał Stęczniewskiego i rodziny Stęczniewskich. Był to wielokrotny burmistrz i wiceburmistrz Strzelna, był też aptekarzem. Zginął w 1940 roku w Katyniu, zamordowany przez faszystów. To jest wielka historia i wielka spuścizna. Panie magistrze, wpisuje się pan  wielką, piękną zgłoską, jako Honorowy Obywatel Miasta Strzelna w poczet tych, którzy zbudowali naszą wolną, niepodległą ojczyznę. Dziękuję panu bardzo – mówił burmistrz Dariusz Chudziński. Przy okazji na ręce Jacka Secha przekazał na wyposażenie Izby Kujawskiej 3 egzemplarze wydanego przez Wydawnictwo Farmapress w Warszawie albumu Galeria Farmapress – malarstwo – grafika – rzeźba – fotografia. Jan Harasimowicz, które zostały wcześniej przekazane burmistrzowi przez Magdalenę Harasimowicz – Zawodniak i Jana Harasimowicza.

Na zakończenie każdy chętny miał możliwość zamieścić swój wpis w księdze pamiątkowej, otrzymać folder z życiorysem i rąbkiem twórczości Jana Harasimowicza oraz skosztować przygotowanych przysmaków. Wystawę prac Jana Harasimowicza można zwiedzać do Wielkanocy.

ŻYCIORYS JANA HARASIMOWICZA

Jan Harasimowicz jest magistrem farmacji, twórcą – malarzem i rzeźbiarzem. Postacią znaną w kręgach medycznych, w życiu społecznym kulturalnym, sportowym i religijnym na terenie gminy Strzelno i okolicach. Za swój znaczny wkład w rozwój kultury polskiej w 2008 roku został odznaczony medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis. Za trwały i niepowtarzalny wkład w historię, rozwój, znaczenie i sławę miasta oraz rozwijanie humanistycznych treści  i idei zawartych w wielowiekowym dorobku Strzelna w 2014 roku został mu nadany tytuł Honorowego Obywatela Miasta Strzelna. Jan Harasimowicz urodził się 13 stycznia 1940 r. w Strajkach na Wileńszczyźnie. W 1971 r. ukończył studia na Akademii Medycznej w Gdańsku jako magister farmacji. Do Strzelna przybył w 1973 r., gdzie do dzisiaj mieszka i pracuje. Obecnie jest współwłaścicielem apteki Romańska. Od dzieciństwa interesuje się sztuką, a szczególnie płaskorzeźbą i rzeźbą oraz malarstwem i rysunkiem. Od dziecka rzeźbił w korze i w mydle, malował na wszystkim, na czym się tylko dało. W jego twórczości pojawia się temat farmacji, medycyny, tematy ludowe i sakralne. Szczególny temat to płaskorzeźby inspirowane ponorbertańskimi perłami sztuki romańskiej w Strzelnie. Artysta brał udział w licznych plenerach malarsko-rzeźbiarskich, m.in. w Lublinie, Sandomierzu, Kcyni, Ustce, Wieńcu i Żninie. Jest autorem tablic pamiątkowych: Filipiny Studzińskiej w Poznaniu i prof. dr hab. Leszka Wichlińskiego w Bydgoszczy. Jego rzeźby i obrazy znajdują się w wielu zbiorach muzealnych, m.in. w Muzeum Farmacji w Poznaniu i Krakowie, Muzeum Archidiecezji Gnieźnieńskiej, Muzeum Apteki Pod łabędziem w Bydgoszczy oraz w prywatnych kolekcjach w kraju i za granicą. Trzy płaskorzeźby zostały wręczone papieżowi Janowi Pawłowi II. W 2009 r. przez ministra zdrowia odznaczony został medalem im. prof. Bronisława Koskowskiego oraz Medalem Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Jest członkiem Szubińskiej Grupy Plastyków Plama`s.

Magdalena Lachowicz, 11 II 2023