Były dyrektor Domu Kultury w Trzemesznie Mariusz Zieliński wygrywa proces w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym

Były dyrektor trzemeszeńskiego Domu Kultury Mariusz Zieliński wygrał w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu sprawę przeciwko burmistrzowi Kacprowi Lipińskiemu dotycząca odwołania go ze stanowiska dyrektora Domu Kultury. Wyrok sądu jest nieprawomocny. Burmistrz jest przekonany, że podjęta przez niego decyzja była słuszna, a ostatnie miesiące funkcjonowania Domu Kultury tylko to potwierdziły.

ODWOŁANIE DYREKTORA DOMU KULTURY

Przypomnijmy, że 28 czerwca burmistrz Trzemeszna Kacper Lipiński odwołał ze stanowiska dyrektora trzemeszeńskiego Domu Kultury Mariusza Zielińskiego. Pytaliśmy wówczas burmistrza jakie były przyczyny odwołania Mariusza Zielińskiego ze stanowiska dyrektora Domu Kultury.

W odpowiedzi przesłanej do nas mailem burmistrz napisał: Od początku kadencji dyrektor nie przyszedł do mnie z jakimkolwiek problemem, a rezygnację z prowadzenia ”Strzechy" ogłosił bez uprzedzenia i konsultacji. Mimo tego, uznałem to za jego błąd, który można naprawić. Poprosiłem p. Zielińskiego, aby do następnego dnia przedstawił mi swoją propozycję wyjścia z tej sytuacji. Niestety, ponownie nie pojawił się u mnie, a zabrał głos publicznie na sesji Rady Miejskiej, w obecności rodziców tancerzy zespołu. Z wypowiedzi zrozumiałem niewiele więcej niż to, że jest niezadowolony. Nie padły żadne konkrety i argumenty - odpowiedział Kacper Lipiński (szerzej pisaliśmy o tym w 27/2024 numerze Pałuk). Mariusz Zieliński pomimo utraty stanowiska nadal prowadzi Zespół Pieśni i Tańca Strzecha.

UZASADNIENIE BURMISTRZA DO ODWOŁANIA

Ostatecznie 28 czerwca stosownym zarządzeniem burmistrz Kacper Lipiński odwołał Mariusza Zielińskiego ze stanowiska dyrektora Gminnego Ośrodka Kultury w Trzemesznie. Odwołanie ze stanowiska dyrektora Domu Kultury w Trzemesznie było równoznaczne z rozwiązaniem stosunku pracy za wypowiedzeniem z dniem 28 czerwca 2024 roku. W uzasadnieniu zarządzenia burmistrz napisał, że zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej osoba zatrudniona na stanowisku dyrektora Domu Kultury w Trzemesznie powinna zostać zatrudniona na czas określony. Przepisy prawa obecnie nie przewidują możliwości zatrudnienia dyrektora instytucji kultury na czas nieokreślony.

Z kolei Mariusz Zieliński wykonywał swoje czynności na podstawie aktu powołania z dnia 18 stycznia 2006 r. na czas nieokreślony. Ponadto zgodnie z art. 15 ust. 5 Ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, Dom Kultury w Trzemesznie powinien posiadać umowę w sprawie określenia warunków organizacyjno-finansowych działalności instytucji kultury oraz w sprawie programu jej działania. - Przepisy prawa nie przewidują obecnie możliwości działania bez uzgodnienia z gminą jako organizatorem działalności kulturalnej warunków organizacyjno-finansowych instytucji kultury. Do dnia odwołania nie została zawarta w sprawie warunków organizacyjno-finansowych Domu Kultury w Trzemesznie, co uzasadnia potrzebę dotychczasowego dyrektora i powołania nowego. Powyższe wymagania nie zostały dochowane w działalności Domu Kultury w Trzemesznie, co uzasadniania odwołanie dotychczasowego dyrektora i zatrudnienia nowego dyrektora w tej placówce na warunkach zgodnych z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa. Odwołanie Pana uzasadniają również Pana istotne różnice z gminą dot. działalności Domu Kultury w Trzemesznie. Sytuacja ta uzasadnia odwołanie go ze stanowiska Dyrektora Domu Kultury w Trzemesznie oraz utratę zaufania do Pana jako Dyrektora Domu Kultury, co skutkować będzie powołaniem na jego stanowisko nowej osoby na czas określony - czytamy w uzasadnieniu zarządzenia burmistrza.

PRACOWAŁ NA CZAS NIEOKREŚLONY

Mariusz Zieliński kierował Domem Kultury w Trzemesznie od 2006 ro. Wykonywał swoje czynności na podstawie aktu powołania z dnia 18 stycznia 2006 r. na czas nieokreślony. Tymczasem obecne przepisy prawa nie przewidują możliwości zatrudnienia dyrektora instytucji kultury na czas nieokreślony. W związku z tym burmistrz, jako przełożony jednostki budżetowej gminy powinien zgodnie z ustawą prawidłowo powołać, zaproponować i przygotować nową umowę z  Mariuszem Zielińskim, określającą warunki organizacyjno-finansowe działalności Domu Kultury oraz program jej działania. Jednak burmistrz Kacper Lipiński tego nie uczynił, tylko odwołał Mariusza Zielińskiego ze stanowiska dyrektora Domu Kultury w Trzemesznie.

UTRATA ZAUFANIA TO NIE POWÓD

Mariusz Zieliński od decyzji burmistrza odwołał się do sądu. 27 listopada zapadł nieprawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. WSA w składzie: sędzina Katarzyna Witkowicz-Grochowska (przewodnicząca), sędzia Wojciech Rowiński i asesor sądowy Jacek Rejman stwierdził, że nie można odwołać dyrektora instytucji kultury z powodu utraty zaufania, jak również z powodu braku umowy dotyczącej warunków organizacyjnych i finansowych działania instytucji, w sytuacji, gdy dyrektor był powołany przed wejściem w życie nowelizacji ustawy z 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził nieważność zarządzenia o odwołaniu dyrektora Domu Kultury w Trzemesznie i zasądził od burmistrza zwrot kosztów postępowania w wysokości 497 zł.

Jak wskazał sąd, inicjatywa do zawarcia umowy leży po stronie organizatora, a nie dyrektora. - W uzasadnieniu jako kolejny powód odwołania wskazano również na istotne różnice dotyczące działalności Domu Kultury między skarżącym, a gminą, a także utratę zaufania, co również nie może stanowić podstawy odwołania, jako niewymienionej w art. 15 ust. 6 ustawy - czytamy w uzasadnieniu wyroku.

BEZ OPINII STOWARZYSZEŃ ZAWODOWYCH I TWÓRCZYCH

Ponadto zdaniem Sądu burmistrz Kacper Lipiński nie dopełnił również obowiązku zasięgnięcia opinii w sprawie zamiaru odwołania stowarzyszeń zawodowych i twórczych właściwych ze względu na rodzaj działalności prowadzonej przez dom kultury, przyjmując że opinia taka nie jest wymagana, skoro dyrektor na podstawie znowelizowanych przepisów ustawy nie został powołany. Burmistrz stanął na stanowisku, że bez formalnego powierzenia tego stanowiska aktem powołania, dalsze pełnienie obowiązków należy traktować jako dorozumiane zawarcie umowy o pracę, której przedmiotem jest pełnienie obowiązków na tym stanowisku. Zdaniem burmistrza dyrektor nie został formalnie powołany po nowelizacji przepisów ustawy z 2012 r., a jedynie w sposób konkludentny została z nim zawarta umowa o pracę na czas określony. 

Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem burmistrza. Jak wskazał, organizator ma obowiązek samodzielnie ustalić krąg podmiotów uprawnionych do zajęcia stanowiska oraz skierować do ich stosowne wystąpienia. Niewystarczające jest stwierdzenie, że nie wie o działalności takich stowarzyszeń zawodowych i twórczych na obszarze, na którym instytucja kultury prowadzi działalność kulturalną. - Z akt sprawy nie wynika w żaden sposób, że burmistrz poczynił takie ustalenia. Pominięcie wspomnianych działań konsultacyjnych stanowi istotne naruszenie prawa. Zaniechanie zasięgnięcia opinii od wszystkich stowarzyszeń zawodowych i twórczych właściwych ze względu na rodzaj prowadzonej przez instytucję działalności, a z takim uchybieniem mieliśmy do czynienia na gruncie rozpoznawanej sprawy, stanowi naruszenie prawa o charakterze istotnym. W tym stanie rzeczy Burmistrz dopuścił się naruszenia trybu odwołania o jakim mowa w art. 15 ust. 1 zd. pierwsze i drugie Ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, co stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego zarządzenia - czytamy w uzasadnieniu wyroku.

Burmistrz Kacper Lipiński nie widzi możliwości przywrócenia Mariusza Zielińskiego do pracy fot. Magdalena Lachowicz

W związku z wyrokiem Sądu skontaktowaliśmy się z burmistrzem Kacprem Lipińskim i poinformowaliśmy go, że  były dyrektor Domu Kultury w Trzemesznie Mariusz Zieliński przesłał do naszej redakcji odpis wyroku Sądu w sprawie odwołania go ze stanowiska dyrektora DK. Sąd stwierdził, że nie można odwołać dyrektora instytucji kultury z powodu utraty zaufania, jak również z powodu braku umowy dotyczącej warunków organizacyjnych i finansowych działania instytucji, w sytuacji gdy dyrektor był powołany przed wejściem w życie nowelizacji ustawy z 2012 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu,  wyrokiem z 27 listopada 2024 r. (orzeczenie nieprawomocne) stwierdził nieważność zarządzenia o odwołaniu dyrektora Domu Kultury w Trzemesznie twierdząc, że do odwołania doszło z rażącym naruszeniem prawa i zasądził od burmistrza zwrot kosztów postępowania.

W związku z powyższym prosiliśmy burmistrza o ustosunkowanie się do tej sprawy oraz pytaliśmy, czy burmistrz będzie odwoływał się od wyroku.

W środę 18 grudnia drogą mailową otrzymaliśmy odpowiedź na nasze zapytanie prasowe. W odpowiedzi burmistrza Lipińskiego czytamy, że: - W odniesieniu do wyroku WSA w Poznaniu z dnia 27 listopada, pragnę zaznaczyć, że wspomniane orzeczenie nie dotyczy przywrócenia pana Zielińskiego do pracy. Wyrok jest nieprawomocny, decyzja o ewentualnym odwołaniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego zostanie podjęta po dokładnej analizie uzasadnienia. Chciałbym również podkreślić, że nie jest to jedyna sprawa, którą były dyrektor wytoczył w związku z jego odwołaniem. Bez względu na ostateczne rozstrzygnięcia sądowe, nie widzę możliwości powrotu Mariusza Zielińskiego na stanowisko dyrektora Domu Kultury w Trzemesznie. Jestem przekonany, że podjęta decyzja była słuszna, a ostatnie miesiące funkcjonowania Domu Kultury tylko to potwierdziły - odpowiedział nam burmistrz Kacper Lipiński.

Magdalena Lachowicz