Figura Matki Bożej doczekała się renowacji

Rynek w Wójcinie z figurą Matki Bożej sprzed 1914 roku

      fot. arch. dom. Haliny Płachcińskiej

Poświęcenie, Wójcin, Figura Matki Bożej, renowacja
     Figura Matki Bożej doczekała się renowacji
     Wartość całego projektu wyniosła 30.980,03 zł, a dofinansowanie unijne 24.784 zł.

Odrestaurowany kapitel trafił na kolumnę. Dawid Wawrzyniak i Andrzej Prokopiuk przyklejają go do cokołu używając zaprawy żywicznej.

      fot. Paweł Lachowicz

Odrestaurowana postać Matki Bożej trafia na podnośnik. Za chwilę ustawiona zostanie na kapitelu i przyklejona specjalną zaprawą żywiczną

    fot. Paweł Lachowicz

Zawinięta w kartony niczym mumia postać Matki Bożej przy użyciu podnośnika trafia na kolumnę figury

      fot. Paweł Lachowicz

     UCHWAŁA SPRZED 3 LAT
     W kwietniu 2011 r. podczas sołeckiego zebrania w Wójcinie (gm. Jeziora Wielkie) mieszkańcy pojęli uchwałę wyrażającą zgodę na remont figurki stojącej na rozdrożu w centrum wsi. Wówczas obecna sołtys Wójcina Halina Płachcińska mówiła, że poprzednia rada sołecka z ówczesnym sołtysem Elżbietą Sadowską miała w planie na rok 2010 wyremontować figurkę z funduszu sołeckiego. - Okazało się jednak, że jest ona w ewidencji zabytków, więc wieś nie mogła tak sobie jej wyremontować - mówiła Halina Płachcińska. Do przeprowadzenia wówczas remontu figury miał zastrzeżenia konserwator. Halina Płachcińska, działająca w Lokalnej Grupie Działania Sąsiedzi wokół Szlaku Piastowskiego, już w 2010 r. chciała wystąpić do Urzędu Marszałkowskiego o dofinansowanie remontu figury z funduszów Unii Europejskiej. Niestety, według zasad jakie wówczas obowiązywały koniecznością było mieć 20% wkładu własnego. W międzyczasie zmieniły się przepisy, gdzie nie jest już potrzebny wkład własny finansowy, ale może to być wkład własny rzeczowy.
     ODMALUJĄ OGRODZENIE
     Od tej pory Halina Płachcińska zajęła się gromadzeniem potrzebnej dokumentacji. - Wkładem rzeczowym naszym będzie odmalowanie płotu - powiedziała sołtys. Otrzymała też zalecenia konserwatorskie od Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, z których wynika, w jaki sposób można wyremontować figurkę i na co konserwator zezwala.
     Remont figury Matki Bożej znalazł się także w Planie odnowy miejscowości Wójcin na lata 2010-2015, który podjęli jeziorańscy radni poprzedniej kadencji w marcu 2010 r. Planowany koszt inwestycji szacowany był wówczas na 20.000 zł.
     Ostatecznie umowa na realizację projektu Renowacja figury Matki Bożej w Wójcinie, objętego PROW na lata 2007-2013 zawarta została 11 kwietnia 2014 r. w Toruniu pomiędzy Samorządem Województwa Kujawsko-Pomorskiego, a Parafią pw. św. Jana Chrzciciela w Wójcinie reprezentowaną przez proboszcza parafii ks. Sławomira Rydza. Wniosek przygotowała Halina Płachcińska, której ogromną pomocą służył Andrzej Wojda, koordynator fundacji Sąsiedzi wokół Szlaku Piastowskiego.

     PRACE RENOWACYJNE
     Renowacja figury, zgodnie z zaleceniami Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, rozpoczęła się 23 lipca. Pracami remontowymi podstawy, filaru i cokołu figury zajęła się firma Mirmaro Mirosława Woźniewicza z Jezior Wielkich. Nadzór konserwatorsko-inwestorski prowadzi Wojciech Rutkowski ze Strzelna, natomiast pracami renowacyjnymi postaci Matki Bożej i kapitelu zajął się zespół rzeźbiarsko - konserwatorski z Pracowni Architektonicznej Lux&Form Dawida Wawrzyniaka z Inowrocławia, gdzie oprócz Dawida Wawrzyniaka pracowali konserwator Grażyna Sławinowska i artysta malarz Andrzej Prokopiuk.

Pierwszego odsłonięcia postaci Matki Bożej, po ustawieniu jej na kolumnie i odnowionym kapitelu, dokonuje Przemysław Płachciński

     fot. Paweł Lachowicz

W historycznym momencie stawiania odnowionej figury Matki Bożej uczestniczyli mieszkańcy. Na zdjęciu Barbara Andrzejczak z wnukami oraz ks. proboszcz Sławomir Rydz.

     fot. Paweł Lachowicz

     - W czasie naprawy cokołu okazało się, że jego stan techniczny jest gorszy niż zakładano - mówi nam Halina Płachcińska. Cokół posadowiony był na kamieniach powiązanych zaprawą wapienną, która już nie spełniała swej roli. Schody przy podstawie kolumny zostały zrekonstruowane, ponieważ podczas przeprowadzanych prac okazało się, że nie nadają się do remontu. Wykonany został fundament o głębokości 80 cm.
     - Pani konserwator w zaleceniach podała, aby te schody naprawić, lecz jak ruszyliśmy wszystko się rozleciało, więc zrobiliśmy je od podstaw nowe, razem z fundamentem oraz zbrojeniem. Jest teraz porządnie to zrobione i nie ma obaw, że się to wszystko ruszy. To wszystko, to jest tylko preludium do kapitelu i Matki Bożej - powiedział nam Mirosław Woźniewicz. Oprócz podstawy kolumny firma poprawiła i uzupełniła pęknięcia powstałe na kolumnie oraz oczyściła z farb całą kolumnę. - Teraz posłuży to kolejnych 100 lat - dodała Halina Płachcińska.
     WTOREK HISTORYCZNY
     We wtorek 19 sierpnia odrestaurowana postać Matki Bożej wraz z kapitelem powróciła na odnowiony cokół figury. W tym historycznym momencie uczestniczyli oprócz zaangażowanych w renowację także inni mieszkańcy wsi.
     Szaty postaci Matki Bożej, tak jak przed renowacją mają biało-niebieskie kolory. Odkrywki pokazały, że najprawdopodobniej pierwotnie były to kolory różowo, kremowo-niebieskie. Całość pokryta została środkami odgrzybiającymi, konserwującymi i przeciwwilgociowymi.
     Figura oraz kapitel zostały oczyszczone i pomalowane zgodnie z zaleceniami konserwatora farbami zolowo-krzemianowymi. Są to, jak powiedział nam Dawid Wawrzyniak, farby konserwatorskie, mineralne do kamienia i betonu, które są w użyciu od ponad 110 lat i ich receptura się nie zmienia. Na pęknięciach zostały wykonane klejenia żywiczne.
     - Były dwa takie pęknięcia na figurce. Od strony płaszcza, które przechodziły na przestrzał figury i tam była zapuszczana żywica iniekcyjna z kruszywem mineralnym. Został wycięty pasem i założony został kit żywiczny. Na zewnątrz jest zostawiona dylatacja około 1 cm i całość została wyrównana kitem mineralnym równo z kamieniem. Jest to po to, aby była ta sama chłonność na całości materiału - mówił Dawid Wawrzyniak. Do środka kapitelu przed umieszczeniem na nim postaci Matki Bożej włożony został dokument mówiący o etapach renowacji oraz zdjęcia figurki z 1914 roku oraz sprzed jej renowacji.
     Jako ciekawostkę możemy podać wymiary całej figury. Otóż kapitel waży 175 kg, postać Matki Bożej 350 kg, filar ma natomiast 7,7 m wysokości.
     DOBRODZIEJE
     W realizację przedsięwzięcia, oprócz inicjatorów odnowienia figury, zaangażowali się parafianie i sympatycy wójcińskiej parafii: Jacek Siwek, Przemysław Płachciński, Leszek Szreder, Marek Deskiewicz, Jan Staśkowiak, Sławomir i Mateusz Leszczyńscy z Nowej Wsi oraz były mieszkaniec Wójcina, który chciał pozostać anonimowy.
     Teraz pozostało tylko odnowienie ogrodzenia figury. Zostanie ono poddane piaskowaniu, a następnie malowaniu. Wykonane to zostanie ze środków finansowych, które wśród 30 mieszkańców osiedla nad jeziorem w Wójcinie oraz turystów zebrały Jadwiga Kowalewska i Maria Grzelak.

Paweł Lachowicz
Pałuki i Ziemia Mogileńska nr 1175 (34/2014)

Przejdź do forum.