Fontanna zamiast pomnika czerwonoarmistów

Środek placu, na którym stoi pomnik żołnierzy radzieckich, ma zostać utwardzony, a w miejscu tym ma powstać fontanna

         fot. Roman Wolek

Trzemeszno, fontanna, pomnik, plany, przeniesienie
     Fontanna zamiast pomnika czerwonoarmistów
     Istniejące już od 2011 r. plany przeniesienia pomnika żołnierzy radzieckich mają zostać w końcu zrealizowane.

     POMNIK W CENTRUM
     Prawdopodobnie w tym roku uda się przenieść znajdujący się w Trzemesznie pomnik upamiętniający żołnierzy radzieckich. Pomnik ten stoi w samym centrum miasta, na pl. Kosmowskiego. Znajduje się w środku skweru, w pobliżu zabytkowych obiektów bazyliki i alumnatu. Pomnik stanowi kamienny nagrobek oraz tablica z napisem informującym, że jest to miejsce pamięci narodowej. W 1945 r. złożono tam zwłoki 17 czerwonoarmistów, którzy zginęli w Trzemesznie i okolicy podczas walk z hitlerowcami pod koniec II wojny światowej. Byli to: porucznik Wasili Polakoł, kapral Wasili Nowaczyska, starszy żołnierz T. Miachki oraz żołnierze: P. Skasienko, Leon Lisochub, Wasili Osierski, Serchej Stokratan, Grzegorz Zakutny, Szczepan Alimow, Grzegorz Cierniowski, Iwan Mały, Grzegorz Szczerbak, Michał Kuzniecow oraz żołnierze o nazwiskach: Lilakow, Tenoman, Kwasiuk oraz jeden żołnierz o nieznanej tożsamości.
     TRAFI NA CMENTARZ
     Początkowo żołnierze ci byli pochowani w różnych miejscach. Dwóch w Wydartowie blisko domu kolejowego, jeden w Dusznie, a reszta w okolicach Strzelna. W lutym 1945 r. zwłoki tych żołnierzy pochowano we wspólnej mogile na cmentarzu w Dusznie, a później zostały złożone na pl. Kosmowskiego. Następnie zwłoki zostały ekshumowane i przeniesione do zbiorowej mogiły na cmentarzu w Mogilnie. Pomysł przeniesienia pomnika nabrał realnych kształtów w 2011 r. Zatwierdził go Miejsko-Gminny Komitet Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. Rozmawiano także na ten temat z proboszczem trzemeszeńskiej parafii ks. prałatem Piotrem Kotowskim. Pomnik żołnierzy radzieckich ma zostać przeniesiony na cmentarz w pobliże zbiorowej mogiły ofiar II wojny światowej.
     PLAC UTWARDZIĆ
Jak powiedział nam wiceburmistrz Dariusz Jankowski, który pełni jednocześnie funkcję przewodniczącego Miejsko-Gminnego Komitetu Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, nie chciano jednak wtedy podejmować decyzji w tej sprawie, jeśli nie byłaby ona w zgodzie z innymi planami, co do zagospodarowania placu Kosmowskiego.W ostatnim czasie powstały dwie koncepcje zagospodarowania tego placu, dlatego też powrócono do tematu przeniesienia pomnika upamiętniającego żołnierzy radzieckich. Środek placu według tych planów ma zostać utwardzony, a w miejscu gdzie obecnie jest pomnik miałaby zostać zlokalizowana fontanna. Według Dariusza Jankowskiego, przeniesiony pomnik czerwonoarmistów powinien zostać przy okazji poddany renowacji. W najbliższych dniach o planach przeniesienia pomnika ma zostać poinformowana Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w Warszawie.

Roman Wolek
Pałuki i Ziemia Mogileńska nr 1200 (6/2015)