Trzemeszno: Obchody rocznicowe Bitwy pod Monte Cassino

W samo południe, 17 maja na cmentarzu parafialnym w Trzemesznie odbyły się uroczystości związane z 80. rocznicą walki o Monte Cassino, najbardziej znaczącego triumfu w historii polskiego oręża. Władze samorządowe, mieszkańcy gminy, uczniowie, zuchy i harcerze złożyli hołd dziewięciu żołnierzom z terenu gminy, którzy zdobywali Monte Casino.

Przez cztery miesiące krwawych starć nie udało się aliantom zdobyć wzgórza i klasztoru. Nocą z 11 na 12 maja do boju weszli żołnierze 2 Korpusu Polskiego generała Władysława Andersa. 18 maja nad gruzami klasztoru zawisła polska flaga i zabrzmiał hejnał mariacki grany przez Emila Czecha. Monte Cassino zostało zdobyte.

Rys historyczny dotyczący walk sprzed 80 lat przedstawił dyrektor Szkoły Podstawowej w Kruchowie Jarosław Majewski fot. Magdalena Lachowicz

Trzemeszeńskie uroczystości upamiętniające najbardziej krwawą bitwę II wojny światowej na Zachodzie rozpoczęły się na miejscowym cmentarzu parafialnym w samo południe odśpiewaniem hymnu państwowego przy pomniku poświęconym żołnierzom spod Monte Cassino. Na tablicy pamiątkowej umieszczonej na obelisku widnieje 9 nazwisk uczestników tej bitwy, pochodzących z Trzemeszna i okolic. Wśród nich znajduje się Bolesław Kobrzyński, autor słów, wyrytych na pomniku cmentarza Monte Cassino: Za naszą i waszą wolność my żołnierze polscy oddaliśmy Bogu ducha, ciało ziemi włoskiej, a serca Polsce. Fragment tego tekstu umieszczono również na trzemeszeńskim obelisku. Kobrzyński urodził się 27 grudnia 1914 r. w Osterfeld w Westfalii. Do Polski jego rodzina wróciła po odzyskaniu przez Polskę niepodległości. Kobrzyński ukończył w Trzemesznie szkołę podstawową.

Wartę honorową przy pomniku pełniły zuchy z 7 Gromady Zuchowej "Zuchy Kruchy" z SP w Kruchowie fot. Magdalena Lachowicz

Przy obelisku spotkali się przedstawiciele władz samorządowych, członkowie Gminnego Komitetu Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, społeczność szkolna, harcerze oraz drużyna zuchowa Zuchy Kruchy z Kruchowa.

Na początku rys historyczny dotyczący walk sprzed 80 lat przedstawił dyrektor Szkoły Podstawowej w Kruchowie Jarosław Majewski.  - Dzisiaj pragniemy oddać hołd niezwykłemu heroizmowi oraz poświęceniu tych, którzy walczyli na tych włoskich zboczach kierując się wizją wolnej i niepodległej Polski. Bitwa o Monte Cassino to nie tylko epopeja bohaterskiego oporu przeciwko wrogowi, ale także symbol polskiej determinacji i ofiary. Dzisiaj pragniemy szczególnie podkreślić rolę 2. Korpusu  Polskich Sił Zbrojnych, który pokonał długą i trudną drogę, aby walczyć u boku aliantów w obronie wolności - mówił Jarosław Majewski.

Dodał, że bardzo ważne jest, że uczniowie mogli poznać prawdę o wydarzeniach, które rozegrały się pod Monte Cassino. - Walka pod wzgórzem Monte Cassino była wręcz heroiczna. Bez pamiętania o takich bohaterach naród zatraca swoją tożsamość - dodał Jarosław Majewski.  Apel Poległych pod obeliskiem odczytał nauczyciel historii oraz Członek Gminnego Komitetu Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w Trzemesznie Przemysław Woźny. Wartę honorową przy pomniku pełniły zuchy z 7 Gromady Zuchowej Zuchy Kruchy z SP w Kruchowie: Oliwia Pilatowicz, Marta Ostrowska, Emilia Pawlak, Gabriela Brzewińska, Zofia Filipiak i Julia Rybicka pod opieką pwd. Katarzyny Wiśniewskiej.

Delegacje pod obeliskiem złożyły wiązanki kwiatów fot. Magdalena Lachowicz

Wiceburmistrz Trzemeszna Zygmunt Nowaczyk przybliżył sylwetkę Bolesława Kobrzyńskiego, jednego z uczestników walk pod Monte Cassino, trzemesznianina, poety. Szlak Monte Cassino – Warszawa – Trzemeszno, znaczą pomniki upamiętniające polskich bohaterów. Jeden z nich dwunastometrowy Krzyż - pomnik znajduje się na Monte Cassino, gdzie Żołnierze polskiej 5 Kresowej Dywizji Piechoty stoczyli tam siedmiodniowy krwawy bój.  Polacy do walki przystąpili w maju 1944 roku. Szturmowali klasztor - twierdzę od 12 do 18 maja ponosząc ofiarę 503 poległych żołnierzy polskich i 1.531 rannych, klasztor zdobyli.

Delegacje pod obeliskiem złożyły wiązanki kwiatów fot. Magdalena Lachowicz

Drugi na szlaku to Pomnik Bitwy o Monte Cassino znajdujący się na Skwerze Żołnierzy Tułaczy w Śródmieściu Warszawy. Przedstawia on bezgłową Nike ze śladami walki i okaleczeniami, a wykonany w formie dwunastometrowej kolumny nawiązuje symboliką do krzyża ze wzgórza Monte Cassino. Zwycięstwo nie zagwarantowało tułaczom powrotu, a pomnik odsłonięto dopiero przed 25 laty.

Trzeci na szlaku, to właśnie pomnik Monte Cassino znajdujący się w alei głównej cmentarza parafialnego w Trzemesznie. Pomnik został  odsłonięty 11 listopada 1994 roku. Upamiętnia bohaterstwo 9 mieszkańców Ziemi Trzemeszeńskiej biorących przed 80. laty udział w tych zwycięskich walkach: Kazimierza Delektę, Feliksa Głowackiego, Sylwestra Kamyszka, Mariana Kaptura, Bolesława Kobrzyńskiego, Franciszka Kocika, Franciszka Kończala, Ignacego Kubasika i Aleksego Michalaka.  

Wiązankę kwiatów pod obeliskiem składa wiceburmistrz Zygmunt Nowaczyk fot. Magdalena Lachowicz

Uroczystości na cmentarzu zakończyły się złożeniem wiązanek kwiatów, zapaleniem zniczy i odsłuchaniem patriotycznej pieśni Czerwone maki na Monte Cassino.

Magdalena Lachowicz