Unia nie dołoży na stację uzdatniania wody

Strzelnie, jakość, woda, Unia, wskaźnik
     Unia nie dołoży na stację uzdatniania wody
     Urzędnicy marszałka tłumaczą to tym, że gmina nie uzyska prawidłowych wskaźników jakości wody, jeżeli nie połączy budowy stacji z innymi inwestycjami wodnymi. Mowa tu o modernizacji starej sieci wodociągowej na terenie miasta oraz o budowie nowych odcinków, tak by zwiększyć moce przerobowe oczyszczalni ścieków.

     JAKOŚĆ WODY
     Sprawa jakości wody w Strzelnie jest pilna, ponieważ już w 2005 r. burmistrz Ewaryst Matczak oraz dyrektor Zarządu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej otrzymali decyzję administracyjną dotyczącą konieczności dostosowania jakości wody z wodociągu sieciowego w Strzelnie na całej jego długości do właściwych wymagań sanitarnych. Gmina z problemem musi uporać się do 31 grudnia 2011 r. Zawartość manganu i żelaza w wodzie, jaka dociera do mieszkańców Strzelna, przekracza normy unijne i normy wynikające z rozporządzenia ministra zdrowia wydanego 4 września 2000 r.
     Burmistrz i radni uznali, że zachodzi konieczność budowy nowej stacji uzdatniania wody.
      Całkowity koszt inwestycji to 3.762.716,94 zł. Natomiast wartość dofinansowania z EFRR miała oscylować w granicach 70% wartości projektu, tj. 2.426.952,43 zł.
     Gmina ma przygotowaną dokumentację projektowo-kosztorysową stacji uzdatniania wody w Strzelnie, która wykonana została przez poznańską firmę consultingową Envirotech sp. z o.o., za kwotę 128.100 zł. Ten projekt złożony został w ramach konkursu RPO.
     NEGATYWNA OPINIA
     We wrześniu 2010 r. projekt został zaopiniowany negatywnie.
     Burmistrz Strzelna Ewaryst Matczak tłumaczył nam wówczas, że winę ponosi w tym przypadku Urząd Marszałkowski. Okazało się, że gmina pobrała z Internetu i wypełniła wniosek, który był najnowszy, a powinna wypełnić stary wniosek, którego - jak mówią urzędnicy - nie można było wydrukować. Burmistrz złożył odwołanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i sprawę wygrał. Taka decyzja WSA nie gwarantowała jednak, że gmina otrzyma dofinansowanie.
     Burmistrz Matczak wielokrotnie zapowiadał, że w przypadku nieotrzymaniu dofinansowania z RPO stacja uzdatniania wody będzie budowana ze środków budżetowych oraz gmina zaciągnie na jej budowę kredyt z WFOŚ. W tym przypadku po sfinalizowaniu inwestycji istnieje możliwość 30% umorzenia kredytu.
     DLATEGO PRZEPADŁ
     Ostatecznie podczas posiedzenia komisji rewizyjnej 7 grudnia tego roku okazało się, że wniosek złożony do Urzędu Marszałkowskiego został definitywnie odrzucony i gmina nie otrzyma dofinansowania ze środków zewnętrznych na budowę stacji uzdatniania wody.
     Wniosek w punktacji od 1 do 10 otrzymał tylko 4 pkt.
     Referent ds. zamówień publicznych i inwestycji Maciej Gajewicz zwrócił nam uwagę na kilka powodów odrzucenia wniosku gminy Strzelno.
     Zarzucono gminie Strzelno, że nie osiągnie odpowiednich wskaźników jakości wody poprzez to, że w ramach projektu nie jest też przebudowywana lub modernizowana istniejąca sieć wodociągowa w mieście (31,7 km). - Chodzi tutaj przede wszystkim o to, że my powinniśmy w ramach tego zadania nie tylko skupić się na budowie i modernizacji już istniejącej stacji uzdatniania wody, tylko w ramach tego zadania wymienić bądź zmodernizować, przebudować lub dobudować istniejącą sieć wodociągową - powiedział reporterowi Pałuk Maciej Gajewicz.
     Ponadto w odrzuconym wniosku zostało wskazane nieosiągnięcie wskaźników wykonalności finansowej i ekonomicznej projektu. W tym przypadku - jak mówi Maciej Gajewicz - największe mankamenty dotyczyły niespójności studium wykonalności projektu z wnioskiem. - Tutaj myślę, że niepotrzebnie studium wykonalności i wniosek robiła nam inna firma. Okazało się, że wniosek i studium wykonalności troszeczkę się różniły - mówi Maciej Gajewicz.
     Kolejnym powodem odrzucenia wniosku gminy Strzelno było to, że złożony wniosek nie przyczyniał się do zwiększenia mocy przerobowej oczyszczalni ścieków. Wiąże się to z tym, że gmina w ramach projektu nie buduje nowej sieci.
     - Oni analizują, czy dofinansować projekt, gdy my nie zwiększamy ilości ścieków. Nie zwiększa się jako tako produkcja wody, nie wydłuża się nasza sieć i automatycznie nie produkujemy więcej ścieków, co zwiększałoby moce przerobowe oczyszczalni ścieków - dodał Maciej Gajewicz.
     TNIE INWESTYCJE
     Radni uznali podczas komisji 7 grudnia, że budowa stacji uzdatniania wody jest priorytetowa. Byli zdania, że trzeba zagwarantować takie środki w budżecie gminy na 2012 r., by móc stację budować.
     Po sesji Rady Miejskiej 24 listopada, kiedy to przewodniczący komisji budżetowej Marian Mikołajczak wraz z częścią radnych apelowali, by spojrzeć na budżet gminy realnie, a przewodniczący Piotr Pieszak tłumaczył, że zgodnie z zaleceniami RIO gmina powinna corocznie posiadać nadwyżkę budżetową - burmistrz naniósł poprawki do projektu budżetu.
     Podczas komisji rewizyjnej radni ze zdziwieniem zauważyli, że owszem burmistrz w kilkunastu pozycjach obciął środki, ale... na realizację inwestycji.
     Najbardziej jednak zdziwiła radnych pozycja Budowa stacji uzdatniania wody, na którą w pierwszym projekcie burmistrz proponował przeznaczyć ponad 1.200.000 zł, a z której po naniesionych poprawkach zdjął środki w wysokości 1.000.000 zł.
     - Zdrowie i życie naszych mieszkańców jest najważniejszą sprawą i nie podlega żadnej dyskusji - mówili radni. W wypracowanych wnioskach zaznaczyli, że stacja uzdatniania wody musi być budowana. Takie wnioski wpłynęły do przewodniczącego komisji budżetu i finansów także z innych komisji Rady Miejskiej. Te wnioski przedstawione zostały podczas wspólnych obrad przewodniczących wszystkich komisji rady z przewodniczącym Piotrem Pieszakiem i burmistrzem Matczakiem.
     ODWOŁANIE BEZ SKUTKU
     Gmina złożyła odwołanie do Departamentu Rozwoju Regionalnego przy Urzędzie Marszałkowskim w Toruniu. 29 listopada otrzymała odpowiedź, że wniosek został rozpatrzony negatywnie. Zgodnie z prawem gmina mogłaby jeszcze odwoływać się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jednak burmistrz Ewaryst Matczak w rozmowie z naszym reporterem przyznał, że nie będzie się już odwoływać.
     - Dość długo Urząd Marszałkowski nas zwodził. W sumie wniosek nasz leżał tam około półtora roku (gmina złożyła wniosek 7 maja
     2010 r. - przyp. mal). W końcu może dojść do tego, że stracimy ważność pozwolenia na budowę. Drugi raz do WSA odwoływać się nie będziemy. Zadanie będziemy wykonywać ze środków własnych i zaciągniemy częściowo umarzalną pożyczkę z WFOŚ. Nieodwołalnym terminem rozpoczęcia prac jest przyszły rok - usłyszeliśmy od burmistrza.
     SANEPID SKONTROLUJE
     Spytaliśmy dyrektor Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej Urszulę Piwek-Brejecką, jakie konsekwencje czekają teraz gminę Strzelno w związku z tym, że już za 10 dni (31 grudnia) mija ostateczny termin zawarty w wydanej decyzji administracyjnej dotyczącej dostosowania jakości wody z wodociągu sieciowego w Strzelnie na całej jego długości do właściwych wymagań sanitarnych.
     - Po upływie terminu wykonania decyzji tj. po 31 grudnia 2011 r. podjęte zostaną ze strony PPIS w Mogilnie działania sprawdzające osiągnięcie celu. Nie można odnosić się do sprawy wyłącznie z punktu widzenia wybudowania lub niepodjęcia budowy nowej stacji uzdatniania, ponieważ gmina ma prawo do podjęcia innych działań naprawczych, zatem dalsze postępowanie Inspekcji Sanitarnej uzależnione będzie od wyniku postępowania kontrolnego do decyzji - odpowiedź dyrektor Brejeckiej publikujemy poniżej.

Magdalena Lachowicz
Pałuki i Ziemia Mogileńska nr 1036 (51/2011)

     Po 31 grudnia będzie kontrola jakości wody
     W związku z pogorszeniem jakości wody podawanej do sieci przez urządzenie wodociągowe w Strzelnie ze względu na przekroczenie dopuszczalnego zakresu wartości dla parametrów: żelaza, manganu i mętności Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Mogilnie nałożył na producenta wody obowiązek podjęcia działań naprawczych zmierzających do obniżenia ponadnormatywnych wartości dla ww. parametrów.
     Z uwagi na brak skuteczności doraźnych działań mających na celu eliminację przekroczeń powyższych parametrów w sieci wodociągu miejskiego i zobowiązanie ZGKiM w Strzelnie do modernizacji stacji uzdatniania i rozbudowy sieci wodociągowej, już w roku 2005 wydano decyzję administracyjną na poprawę jakości wody.

     Na podstawie sprawozdań z badań próbek wody pobranej na ww. ujęciu Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w  Mogilnie, po rozważeniu stopnia zagrożenia dla zdrowia, stwierdził warunkową przydatność wody do spożycia określając jednocześnie dopuszczalną wartość w okresie udzielonego odstępstwa dla parametru żelaza - 240 µg/l, manganu - 260 µg/l, mętności - 1,3 NTU. Wykazane przekroczenia nie stwarzały bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia mieszkańców. Wobec upłynięcia terminu doprowadzenia jakości wody do wymagań zgodnych z prawem, tj. do dnia 1.10.2009 r., administrator urządzenia wodociągowego złożył kolejny wniosek o przedłużenie terminu realizacji powyższych zaleceń do dnia 31.12.2010 r. motywując go zapewnieniami burmistrza Strzelna, że do końca marca 2010 r. złożony zostanie wniosek o wsparcie finansowe z Regionalnego Programu Operacyjnego, a przedsięwzięcie winno zostać zrealizowane do końca 2010 r. Z powyższego nie wynikało, aby ostateczny termin realizacji do 31.12.2010 r. był terminem realnym do wykonania obowiązku decyzji PPIS w Mogilnie.
     W związku z powyższym PPIS w Mogilnie wystosował pismo skierowane m.in. do Gminnego Zespołu Reagowania Kryzysowego w Strzelnie i Powiatowego Zespołu Reagowania Kryzysowego w Mogilnie informujące o powyższej sytuacji. Rezultatem tego było podjęcie tematu na naradzie Powiatowego Zespołu Zarządzania Kryzysowego zwołanej przez starostę mogileńskiego, na której dostrzeżono ze strony powiatu wagę problemu. Cała sprawa była jeszcze weryfikowana przez burmistrza Strzelna, który określił realny termin zakończenia prac budowy nowej stacji uzdatniania wody i wraz z projektem przesłał pełne informacje do PPIS w Mogilnie. Wobec powyższego przedłużono termin realizacji doprowadzenia jakości wody zgodnej z przepisami prawa do dnia 31.12.2011 r.
     W ciągu całego 2010 r. prowadzony był zgodnie z obowiązującym harmonogramem monitoring jakości wody zarówno przez przedsiębiorstwo wodociągowe, jak i w ramach urzędowej kontroli przez PPIS. W 2011 r. z uwagi na powtarzającą się na przestrzeni ostatnich kilku lat sytuację pogarszania jakości wody wzmożono nadzór sanitarny poprzez zwiększenie częstotliwości poboru próbek wody.
     Nadmieniam, że treść obowiązku decyzyjnego brzmi: „doprowadzić jakość wody produkowanej w urządzeniu wodociągowym w Strzelnie na całej jego długości do właściwych wymagań sanitarnych”. Sposób, w jaki może to być uczynione, jest wyłączną decyzją właściciela wodociągu. Gmina Strzelno uznała za konieczne wybudowanie nowej stacji uzdatniania wody, co nie wyklucza podejmowania działań poprawiających jakość na bieżąco i w sposób ciągły jak np.: płukanie sieci czy wymiana najbardziej awaryjnych, zużytych odcinków sieci wodociągowej.
     Po upływie terminu wykonania decyzji tj. po 31.12.2011 r. podjęte zostaną ze strony PPIS w Mogilnie działania sprawdzające osiągnięcie celu. Nie można odnosić się do sprawy wyłącznie z punktu widzenia wybudowania lub niepodjęcia budowy nowej stacji uzdatniania, ponieważ gmina ma prawo do podjęcia innych działań naprawczych, zatem dalsze postępowanie Inspekcji Sanitarnej uzależnione będzie od wyniku postępowania kontrolnego do decyzji.
     Ponadto, korzystając z zainteresowania Pani redaktor tematem, przekazujemy poniżej informację co do wartości użytkowej wody o znacznej zawartości związków żelaza i manganu oraz mętności, które wg uznania może Pani wykorzystać celem wzbogacenia wiedzy czytelnika - użytkownika wody.
     Obecność żelaza w wodzie powoduje zmętnienie, zmianę barwy i smaku wody. Z tych powodów dopuszczalne stężenie żelaza w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi nie może przekraczać 200 µg/l, gdyż te ilości nie zmieniają jeszcze cech fizycznych wody. Natomiast obecność manganu w wodzie powoduje powstawanie brunatnych plam podczas prania bielizny, ciemnienie niektórych wyrobów przemysłowych, jak np. skrobi. Dopuszczalne zawartości manganu w wodzie do picia i celów gospodarczych oraz niektórych przemysłowych (krochmalnictwo) nie powinny przekraczać 50 µg/l. Obecność manganu w wodzie może sprzyjać, podobnie jak obecność żelaza, rozwojowi bakterii (mangan - manganowych; żelazo - żelazowych), co w rezultacie nieraz zmienia smak i zapach wody, albo prowadzi do zarastania przewodów wodociągowych. Natomiast mętność wody do picia jest wywoływana drobnymi cząsteczkami stałymi, które mogą się znajdować w wodzie na skutek nieodpowiedniego uzdatniania lub z powodu unoszenia cząstek pochodzących z osadów w sieci wodociągowej, może być również spowodowana obecnością nieorganicznych substancji stałych w niektórych wodach podziemnych. Wygląd wody o mętności poniżej 5 NTU jest zazwyczaj do przyjęcia przez odbiorców. W stosunku do mętności nie zaproponowano zalecanej dopuszczalnej wartości opartej na przesłankach zdrowotnych, powinna być akceptowana przez konsumentów i bez nieprawidłowych zmian, przy dopuszczalnym zakresie 1 NTU.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Mogilnie
Urszula Piwek-Brejecka
Mogilno, 9 grudnia 2012 r.