Przewodnicząca Sejmiku wręcza medal jedności województwa kujawsko-pomorskiego w uroczystości z okazji 100. urodzin mieszkańki Żnina

Zofia Mikulska wsunęła swoje dokumenty w jakąś szparę, dziurę, za deskę. Kupiła na dworcu bilet na pociąg, a był to Reich. Pojechała w głąb Niemiec - do wujka, a był to rok 1941. W ten sposób uciekła z robót przymusowych, od spania w oborze i oprzątania wielkich byków, których się bała. Teraz w towarzystwie dzieci, wnuków i prawnuków obchodziła w Żninie 100 lat.

Ta okazja była przyczyną przyjazdu do Żnina przewodniczącej Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego Elżbiety Piniewskiej, która w imieniu marszałka województwa Piotra Całbeckiego wręczyła Jubilatce medal jedności województwa kujawsko-pomorskiego Unitas Durat Palatinatus Cuiaviano-Pomeraniensis. - Chciałabym bardzo serdecznie pogratulować pani jednego - że żyje pani w otoczeniu miłości. To jest piękne. 

Z powodów zdrowotnych obecnie jest pod opieką córki w Żninie, ale od 1945 roku mieszkała w Dąbrowie. Na uroczystości stulecia urodzin zjawili się więc przede wszystkim przedstawiciele tej gminy. Wiceprzewodniczący Rady Gminy w Dąbrowie Marek Cyrok oraz wójt tej gminy Marcin Barczykowski wręczyli Jubilatce bukiet róż i złożyli życzenia. - Nasza dzisiejsza Jubilatka jest drugą osobą z naszej gminy, która dożyła 100 lat - powiedział wójt. - Jest pani drugą osobą w gminie, a pierwszą mieszkanką Dąbrowy, z czego się bardzo cieszymy.

Zofia Mikulska i medal marszałka Piotra Całbeckiego, fot. Dominik Księski

Gdy tylko padało słowo GS - na twarzy pani Zofii Mikulskiej pojawiał się uśmiech. Firma reprezentowana była przez parę prezesów: byłą panią prezeskę Marylę Balcerzak oraz prezesa obecnego - Tadeusza Popielarza. Oboje wspominali pracę pani Mikulskiej w firmie, spotkania z nią, jej wielką wiedzę o Gminnej Spółdzielni, w której pracowała od 1969 roku.

Żniński radny Robert Szafrański występował na uroczystości jako wicedyrektor bydgoskiego oddziału KRUS. Podziękował Zofii Mikulskiej za pracę na rzecz naszej Ojczyzny i odczytał list od prezeski KRUS Aleksandry Hadzik, zwierający oprócz życzeń także informację o podwyżce emerytury. O jaką kwotę - Robert Szafrański dyskretnie nie zdradził.

Zofia Mikulska urodziła się 26 listopada 1923 w Niemczech, w okolicach Magdeburga. Wychowywała się głównie pod opieką rodziny niedaleko Kielc, stamtąd bowiem pochodziła jej matka, która jeździła, by zarobić na życie, do Niemiec. W 1939 roku wraz z rodziną mieszkała pod Częstochową. Tam w 1940 roku (miała 17 lat) została aresztowana wraz z innymi kobietami i dziewczynami i wywieziona do Reichu, do pracy. Brzeg - to dziś Polska, 140 km przejedzie się w dwie godziny, ale wtedy Częstochowa (Generalna Gubernia) leżała za granicą, a poza tym przymusowi pracownicy tratowani byli jak niewolnicy. Pani Zofia pracowała od świtu do zmierzchu. Nocowała przy oborze, w komórce. Było jej bardzo ciężko, jej rolą było karmienie i oprzątanie olbrzymich byków, których się bała.

Ale wiedziała, że w Niemczech jest jej wujek, który w dwudziestoleciu międzywojennym zatrudnił się tam na stałe w rolnictwie. Nie tylko wiedziała, że jest, ale znała też adres. Hitlerowska poczta dostarczyła pisany po polsku list od niej do wujka. Wujek odpowiedział - również pocztą. We wrześniu 1941 roku Zofia Mikulska wsunęła swoje dokumenty w jakąś szparę, dziurę, za deskę. Kupiła na dworcu w Brzegu bilet na pociąg. Jak opowiadała córkom, serce waliło jej jak młotem, ale nie dawała po sobie poznać, że jedzie w nielegalną podróż, że właśnie uciekła z niewolniczej pracy.

Jubilatka i goście zgromadzeni na uroczystości oficjalnej w Żninie 29 listopada 2023, fot. Dominik Księski

Niemcy zwyciężali właśnie w bitwie o Kijów, a ona niemieckim pociągiem z ważnym biletem na przejazd, aczkolwiek bez jakichkolwiek dokumentów jechała do Erfurtu. Scena jak ze "Stawki większej niż życie". Czy uśmiechnęła się do konduktora, mówiąc grzecnie: "Danke schoen"? Brat matki, który był rządcą w niemieckim majątku rolniczym, zalegalizował jej pobyt. Czy w Brzegu jej szukano? Pewnie szukano, tego nie wiemy, a już na pewno nikt nie miał interesu się tego dowiadywać. Pewnym jest, że uciekinierki nie znaleziono. 

Wujek załatwił jej pracę opiekunki dzieci właścicieli majątku. Jak mówiła swym dzieciom - miała tam dobrze. Spała w domu właścicieli, miała tam swój pokój, nie była głodna. Tam poznała swego przyszłego męża, który dostał się do niemieckiej niewoli w kampanii wrześniowej - Kazimierza Mikulskiego z Krzekotowa w powiecie mogileńskim. 

I tu już mamy happy end. 11 kwietnia 1945 roku wyzwoliła ich 3. Armia Stanów Zjednoczonych, którą dowodził generał George Patton. Niemcy były w ruinie (cały Erfurt leżał w gruzach po nalotach dywanowych), ale urzędy stanu cywilnego działały i 16 czerwca 1945 roku Zofia i Kazimierz zawrali cywilny związek małżeński, a następnego dnia - ślub kościelny.

Kazimierz chciał jechać do Ameryki, ale Zofia nie. 3 lipca miejsce amerykańskich wojsk w okolicach Erfurtu zajęła Armia Czerwona, a młode małżeństwo wracało do Polski. Podróż trwała kilka tygodni przez Poznań i Mogilno, skąd wozem zaprzężonym w woły dotarli do Krzekotowa, do matki męża. Akurat zaczynały się żniwa.

Dużym wysiłkiem zbudowali własny dom. Kazimierz Mikulski pracował w Gminnej Spółdzielni w Dąbrowie, Zofia również, choć później od męża zaczęła tam pracę. Małżeństwo dochowało się czworo dzieci, dziesięcioro wnuków, 14 prawnuków oraz czworo - jak dotąd - praprawnuków. Kazimierz zmarł w 1994 roku, od września 2021 roku ze względu na stan zdrowia Zofia Mikulska mieszka w Żninie u córki. 

W niedzielę 26 listopada - dokładnie w sto lat od urodzin rodzina zorganizowała Jubilatce urodziny - zjawiło się 48 osób, wyłącznie najbliższa rodzina. Obchody były huczne, a wszyscy wraz ze swoimi rodzinami są dla Zofii Mikulskiej wielką radością.

Dominik Księski